<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X53n0856">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 856 因明入正理論解</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 856 因明入正理論解</title>
			<author>明 眞界集解</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>1卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">53</idno>.<idno type="no">856</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2024-02-25 09:56:44 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">因明入正理論解</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB02494">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName>
				<mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping>
			<mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB04474">
				<charName>CBETA CHARACTER CB04474</charName>
				<mapping cb:dec="987514" type="PUA">U+F117A</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3CF7</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[泳-永+曶]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB08064">
				<charName>CBETA CHARACTER CB08064</charName>
				<mapping cb:dec="991104" type="PUA">U+F1F80</mapping>
			<mapping type="unicode">U+22E72</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>捃</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[攗-米+君]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB08504">
				<charName>CBETA CHARACTER CB08504</charName>
				<mapping cb:dec="991544" type="PUA">U+F2138</mapping>
			<mapping type="unicode">U+269A8</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>燄</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[舀*炎]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15035">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15035</charName>
				<mapping cb:dec="998075" type="PUA">U+F3ABB</mapping>
			<mapping type="unicode">U+41B3</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>邃</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[穴/逐]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2006-11-28T08:16:05">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="1"/>
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0906c" n="0906c"/>
<lb ed="X" n="0906c01"/>
<lb ed="X" n="0906c02"/>
<lb ed="X" n="0906c03"/>
<lb ed="X" n="0906c04"/>
<lb ed="X" n="0906c05"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 856-A 因明入正理論解題辭</cb:mulu><head>No. 856-A
<lb ed="X" n="0906c06"/><lb ed="R087" n="0084a01"/> 因明入正理論解題辭</head>
<lb ed="X" n="0906c07"/>
<lb ed="X" n="0906c08"/><lb ed="R087" n="0084a02"/><p xml:id="pX53p0906c0801">諸灋本因。曰正理。徹諸灋本因。曰正智。理由智顯。宗
<lb ed="X" n="0906c09"/><lb ed="R087" n="0084a03"/>假因明。因智爲能入。正理爲所入。菩薩證眞現量眞
<lb ed="X" n="0906c10"/><lb ed="R087" n="0084a04"/>比量。故有眞能立眞能破。以智照理。以自悟他。故曰
<lb ed="X" n="0906c11"/><lb ed="R087" n="0084a05"/>因明入正理。如立眞如則入眞如正理。立唯識則入
<lb ed="X" n="0906c12"/><lb ed="R087" n="0084a06"/>唯識正理。立無常則入無常正理。苟非證眞之人。則
<lb ed="X" n="0906c13"/><lb ed="R087" n="0084a07"/>一開口而三十三過隨之立量。豈易乎哉。譬如禮樂
<lb ed="X" n="0906c14"/><lb ed="R087" n="0084a08"/>征伐自天子出。則諸候拱手聽命。而天下治。自諸候
<lb ed="X" n="0906c15"/><lb ed="R087" n="0084a09"/>大夫出。則四夷交侵。民無所措其手足矣。故閱此論
<lb ed="X" n="0906c16"/><lb ed="R087" n="0084a10"/>者。如客兒閱帝王世譜。雖知昭穆次序。而不能冐神
<lb ed="X" n="0906c17"/><lb ed="R087" n="0084a11"/>明之胄。又如盡識三千律條。而身非刑官。遂欲加之
<lb ed="X" n="0906c18"/><lb ed="R087" n="0084a12"/>有罪。其誰服之。然則學者所急。務在證眞哉。務在證
<lb ed="X" n="0906c19"/><lb ed="R087" n="0084a13"/>眞哉。此解界公集諸家之說所成。讀此以覽廣文。有
<lb ed="X" n="0906c20"/><lb ed="R087" n="0084a14"/>如引鏡自照其面。遂不敢祕。而壽之梓。以公諸有志
<lb ed="X" n="0906c21"/><lb ed="R087" n="0084a15"/>證眞者。</p>
<lb ed="X" n="0906c22"/><lb ed="R087" n="0084a16"/><p xml:id="pX53p0906c2201">萬曆<anchor xml:id="nkr_note_add_0906c2201" n="0906c2201"/><anchor xml:id="beg0906c2201" n="0906c2201"/>己<anchor xml:id="end0906c2201"/>丑五月二十一日秀水眞實居士馮夢禎
<lb ed="X" n="0906c23"/><lb ed="R087" n="0084a17"/>題</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0906c24"/>
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0907a" n="0907a"/>
<lb ed="X" n="0907a01"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">No. 856-B 因明入正理論科</cb:mulu><head>No. 856-B
<lb ed="X" n="0907a02"/><lb ed="R087" n="0085a01"/> 因明入正理論科</head>
<lb ed="X" n="0907a03"/><lb ed="R087" n="0085a01"/>
<lb ed="X" n="0907a04"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a0401">將釋此論科文分<note place="inline">四</note>
<lb ed="X" n="0907a05"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a0501">初明題目<note place="inline">因明</note></item>
<lb ed="X" n="0907a06"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a0601">次辨撰人<note place="inline">南迦</note></item>
<lb ed="X" n="0907a07"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a0701">三明譯者<note place="inline">唐三</note></item>
<lb ed="X" n="0907a08"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a0801">四解本文<note place="inline">分三</note>
<lb ed="X" n="0907a09"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a0901">初立門總攝<note place="inline">能立</note></item>
<lb ed="X" n="0907a10"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a1001">次依門別釋<note place="inline">分八</note>
<lb ed="X" n="0907a11"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a1101">初眞能立<note place="inline">分二</note>
<lb ed="X" n="0907a12"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a1201">初總標能立<note place="inline">分二</note>
<lb ed="X" n="0907a13"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a1301">初略釋能立<note place="inline">此中</note></item>
<lb ed="X" n="0907a14"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a1401">二廣明能立<note place="inline">分三</note>
<lb ed="X" n="0907a15"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a1501">初釋宗<note place="inline">此中</note></item>
<lb ed="X" n="0907a16"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a1601">二釋因<note place="inline">分二</note>
<lb ed="X" n="0907a17"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a1701">初標數徵列<note place="inline">因有</note></item>
<lb ed="X" n="0907a18"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a1801">二雙徵別釋<note place="inline">分三</note>
<lb ed="X" n="0907a19"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a1901">初釋同相<note place="inline">云何</note></item>
<lb ed="X" n="0907a20"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a2001">二釋異相<note place="inline">異品</note></item>
<lb ed="X" n="0907a21"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a2101">三釋徧相<note place="inline">此中</note></item></list></item></list></item>
<lb ed="X" n="0907a22"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a2201">三釋喩<note place="inline">分二</note>
<lb ed="X" n="0907a23"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a2301">初擧數標列<note place="inline">喩有</note></item>
<lb ed="X" n="0907a24"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a2401">二依標別釋<note place="inline">分二</note>
<lb ed="X" n="0907a25"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a2501">初釋同喩<note place="inline">同法</note></item>
<lb ed="X" n="0907a26"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a2601">二釋異喩<note place="inline">異法</note></item></list></item></list></item></list></item></list></item>
<lb ed="X" n="0907a27"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a2701">二總結能立<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0907a2701" n="0907a2701"/><anchor xml:id="beg0907a2701" n="0907a2701"/>已<anchor xml:id="end0907a2701"/>說</note></item></list></item>
<lb ed="X" n="0907a28"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a2801">二似能立<note place="inline">分三</note>
<lb ed="X" n="0907a29"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a2901">初明宗過<note place="inline">分三</note>
<lb ed="X" n="0907a30"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a3001">初標宗列過<note place="inline">雖樂</note></item>
<lb ed="X" n="0907a31"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a3101">二依標別釋<note place="inline">分二</note>
<lb ed="X" n="0907a32"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a3201">初釋相違<note place="inline">此中</note></item>
<lb ed="X" n="0907a33"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a3301">二釋不成<note place="inline">能別</note></item></list></item>
<lb ed="X" n="0907a34"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a3401">三結過歸宗<note place="inline">如是</note></item></list></item>
<lb ed="X" n="0907a35"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a3501">二明因過<note place="inline">分二</note>
<lb ed="X" n="0907a36"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a3601">初躡前標後<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0907a3601" n="0907a3601"/><anchor xml:id="beg0907a3601" n="0907a3601"/>已<anchor xml:id="end0907a3601"/>說</note></item>
<lb ed="X" n="0907a37"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a3701">二依標分釋<note place="inline">分三</note>
<lb ed="X" n="0907a38"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a3801">初釋不成<note place="inline">分二</note>
<lb ed="X" n="0907a39"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a3901">初總擧列數<note place="inline">不成</note></item>
<lb ed="X" n="0907a40"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a4001">二別釋過義<note place="inline">如成</note></item></list></item>
<lb ed="X" n="0907a41"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a4101">二釋不定<note place="inline">分二</note>
<lb ed="X" n="0907a42"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a4201">初總擧列數<note place="inline">不定</note></item>
<lb ed="X" n="0907a43"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a4301">二別釋過義<note place="inline">此中</note></item></list></item>
<lb ed="X" n="0907a44"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a4401">三釋相違<note place="inline">分二</note>
<lb ed="X" n="0907a45"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a4501">初標數列名<note place="inline">相違</note></item>
<lb ed="X" n="0907a46"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a4601">二依標別釋<note place="inline">此中</note></item></list></item></list></item></list></item>
<lb ed="X" n="0907a47"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a4701">三明喩過<note place="inline">分二</note>
<lb ed="X" n="0907a48"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a4801">初躡前標後<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0907a4801" n="0907a4801"/><anchor xml:id="beg0907a4801" n="0907a4801"/>已<anchor xml:id="end0907a4801"/>說</note></item>
<lb ed="X" n="0907a49"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0907a4901">二依標別釋<note place="inline">分二</note>
<lb ed="X" n="0907a50"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a5001">初釋同法<note place="inline">分二</note>
<lb ed="X" n="0907a51"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0907a5101">初別明同過<note place="inline">能立</note></item>
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0908a" n="0908a"/>
<lb ed="X" n="0908a01"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0908a0101">後牒結同法<note place="inline">如是</note></item></list></item>
<lb ed="X" n="0908a02"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0908a0201">二釋異法<note place="inline">分二</note>
<lb ed="X" n="0908a03"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0908a0301">初別明異過<note place="inline">似異</note></item>
<lb ed="X" n="0908a04"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0908a0401">後總結似立<note place="inline">如是</note></item></list></item></list></item></list></item></list></item>
<lb ed="X" n="0908a05"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0908a0501">三眞現量<note place="inline">分二</note>
<lb ed="X" n="0908a06"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0908a0601">初總標二量<note place="inline">復次</note></item>
<lb ed="X" n="0908a07"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0908a0701">二別釋現量<note place="inline">此中</note></item></list></item>
<lb ed="X" n="0908a08"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0908a0801">四眞比量<note place="inline">分二</note>
<lb ed="X" n="0908a09"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><list rend="no-marker"><item xml:id="itemX53p0908a0901">初別釋比量<note place="inline">言比</note></item>
<lb ed="X" n="0908a10"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0908a1001">二總結二量<note place="inline">於二</note></item></list></item>
<lb ed="X" n="0908a11"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0908a1101">五似現量<note place="inline">有分</note></item>
<lb ed="X" n="0908a12"/><lb ed="R087" n="0085a01"/><item xml:id="itemX53p0908a1201">六似比量<note place="inline">若似</note></item>
<lb ed="X" n="0908a13"/><lb ed="R087" n="0086a01"/><item xml:id="itemX53p0908a1301">七眞能破<note place="inline">復次</note></item>
<lb ed="X" n="0908a14"/><lb ed="R087" n="0086a01"/><item xml:id="itemX53p0908a1401">八似能破<note place="inline">若不</note></item></list></item>
<lb ed="X" n="0908a15"/><lb ed="R087" n="0086a01"/><item xml:id="itemX53p0908a1501">三結略指廣<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0908a1501" n="0908a1501"/><anchor xml:id="beg0908a1501" n="0908a1501"/>已<anchor xml:id="end0908a1501"/>宣</note></item></list></item></list></item></list>
<lb ed="X" n="0908a16"/><lb ed="R087" n="0086a01"/>
<lb ed="X" n="0908a17"/><lb ed="R087" n="0086a01"/><p xml:id="pX53p0908a1701">因明入正理論科</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0909a" n="0909a"/>
<lb ed="X" n="0909a01"/>
<lb ed="X" n="0909a02"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">因明入正理論解</cb:mulu>
<lb ed="X" n="0909a03"/><cb:docNumber>No. 856</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0909a04"/><lb ed="R087" n="0087a01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>因明入正理論解</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0909a05"/><lb ed="R087" n="0087a02"/><byline cb:type="author">檇李沙門　眞界　集解</byline>
<lb ed="X" n="0909a06"/><lb ed="R087" n="0087a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0909a0601">科文分四。</p><p xml:id="pX53p0909a0605" cb:place="inline">△初明題目。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0909a07"/><lb ed="R087" n="0087a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0909a0701">因明入正理論</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0909a08"/><lb ed="R087" n="0087a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0909a0801">因明入正理論者。此六字爲一論之題目。論之一
<lb ed="X" n="0909a09"/><lb ed="R087" n="0087a06"/>字是能詮文。上五字是所詮義。謂因明正義由論
<lb ed="X" n="0909a10"/><lb ed="R087" n="0087a07"/>彰顯。是則義由論顯。論逐義名。文義雙彰。能所合
<lb ed="X" n="0909a11"/><lb ed="R087" n="0087a08"/>目。故曰因明入正理論。就上五字中。上二字是能
<lb ed="X" n="0909a12"/><lb ed="R087" n="0087a09"/>入因智。下二字是所入正理。入通能所。斯由因智
<lb ed="X" n="0909a13"/><lb ed="R087" n="0087a10"/>眞故。得入正理也。故淸涼云。因者卽萬法生起之
<lb ed="X" n="0909a14"/><lb ed="R087" n="0087a11"/>因。明者卽觀法本因之智。謂世間種種言論。及圖
<lb ed="X" n="0909a15"/><lb ed="R087" n="0087a12"/>書印璽。地水火風。萬法之因。皆悉明了。通達無礙。
<lb ed="X" n="0909a16"/><lb ed="R087" n="0087a13"/>又楞嚴云。如來發明世出世法。知其本因。隨所緣
<lb ed="X" n="0909a17"/><lb ed="R087" n="0087a14"/>出。乃至現前種種松直棘曲。鵠白烏玄。皆了元由。
<lb ed="X" n="0909a18"/><lb ed="R087" n="0087a15"/>斯皆以智照明萬法本因。故曰因明。永明云。正理
<lb ed="X" n="0909a19"/><lb ed="R087" n="0087a16"/>者諸法本眞之體義。謂若迷性覺隱晦靈明。不達
<lb ed="X" n="0909a20"/><lb ed="R087" n="0087a17"/>諸法正因。故致情宗糺轍。今絕狂愚之妄說。杜邪
<lb ed="X" n="0909a21"/><lb ed="R087" n="0087a18"/>倒之疑心。則入諸法本眞。斯卽自悟入正理也。又
<lb ed="X" n="0909a22"/><lb ed="R087" n="0087b01"/>因明入正理者。謂因乃立者三支中因。以宗因喩
<lb ed="X" n="0909a23"/><lb ed="R087" n="0087b02"/>不相離故。明卽敵者所生之智。以聞立者理引發
<lb ed="X" n="0909a24"/><lb ed="R087" n="0087b03"/>故。故起信記云。一眞如性是有法。定能隨緣故爲
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0909b" n="0909b"/>
<lb ed="X" n="0909b01"/><lb ed="R087" n="0087b04"/>宗。因云是有爲法平等所依故。同喩如虗空。又下
<lb ed="X" n="0909b02"/><lb ed="R087" n="0087b05"/>論云。聲是有法。定無常故爲宗。因云所作性故。同
<lb ed="X" n="0909b03"/><lb ed="R087" n="0087b06"/>喩如甁。又瑜伽云。云何名因明處。謂於觀察義中
<lb ed="X" n="0909b04"/><lb ed="R087" n="0087b07"/>諸所有事故。釋曰。所建立法。名觀察義。能隨順法。
<lb ed="X" n="0909b05"/><lb ed="R087" n="0087b08"/>名諸所有事。諸所有事卽是因明。斯皆由因照明
<lb ed="X" n="0909b06"/><lb ed="R087" n="0087b09"/>所建立法。令諸聞者。於所比義。有正智生。了無常
<lb ed="X" n="0909b07"/><lb ed="R087" n="0087b10"/>等。斯卽悟他入正理也。故云由宗因喩多言。開示
<lb ed="X" n="0909b08"/><lb ed="R087" n="0087b11"/>諸有問者未了義故。問夫立論量。三支圓滿。果明
<lb ed="X" n="0909b09"/><lb ed="R087" n="0087b12"/>不擧。獨唱因明。答因爲量主故。故大鈔云。就比量
<lb ed="X" n="0909b10"/><lb ed="R087" n="0087b13"/>中。有許未許。爲成未許。必有能成。卽能成是因。所
<lb ed="X" n="0909b11"/><lb ed="R087" n="0087b14"/>成是果。宗由因顯。義得分明。故唱因明。理無違妨。
<lb ed="X" n="0909b12"/><lb ed="R087" n="0087b15"/>又此論者。謂徵析邪宗。審明正理。故云因明入正
<lb ed="X" n="0909b13"/><lb ed="R087" n="0087b16"/>理論。然論有宗釋。此卽宗論。宗復有二。一者謂宗。
<lb ed="X" n="0909b14"/><lb ed="R087" n="0087b17"/>諸部立破等義。由宗諸義。得成斯論。故慈恩云。元
<lb ed="X" n="0909b15"/><lb ed="R087" n="0087b18"/>唯佛說。散在衆經。束此成故。二者宗人。謂劫目世
<lb ed="X" n="0909b16"/><lb ed="R087" n="0088a01"/>親定三支故。故永明云。劫初足目創標眞似。爰及
<lb ed="X" n="0909b17"/><lb ed="R087" n="0088a02"/><name role="" type="person">世親</name>。再陳軌式。雖紀綱<anchor xml:id="nkr_note_add_0909b1701" n="0909b1701"/><anchor xml:id="beg0909b1701" n="0909b1701"/>已<anchor xml:id="end0909b1701"/>列。而幽致未分。有陳那
<lb ed="X" n="0909b18"/><lb ed="R087" n="0088a03"/>爲<name role="" type="person">妙吉祥</name>菩薩警諭。乃重造因明。此雖宗人。義亦
<lb ed="X" n="0909b19"/><lb ed="R087" n="0088a04"/>具矣。問立破等義<anchor xml:id="nkr_note_add_0909b1901" n="0909b1901"/><anchor xml:id="beg0909b1901" n="0909b1901"/>已<anchor xml:id="end0909b1901"/>備衆經。況復多論。何因緣故
<lb ed="X" n="0909b20"/><lb ed="R087" n="0088a05"/>製斯論耶。答爲欲曲被時機。樂略文者。能易入故。
<lb ed="X" n="0909b21"/><lb ed="R087" n="0088a06"/>故龍樹因明論云。爲欲簡持能立能破義中眞實。
<lb ed="X" n="0909b22"/><lb ed="R087" n="0088a07"/>故造斯論。</p><p xml:id="pX53p0909b2205" cb:place="inline">△次辯撰人。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0909b23"/><lb ed="R087" n="0088a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0909b2301">商迦羅主菩薩造</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0909b24"/><lb ed="R087" n="0088a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0909b2401">商迦羅主。此云天主。以後序中言天主故。或云羯
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0909c" n="0909c"/>
<lb ed="X" n="0909c01"/><lb ed="R087" n="0088a10"/>羅。梵音楚夏耳。菩薩之義。諸疏旣廣。此不繁云。造
<lb ed="X" n="0909c02"/><lb ed="R087" n="0088a11"/>作也。</p><p xml:id="pX53p0909c0203" cb:place="inline">△三明譯者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0909c03"/><lb ed="R087" n="0088a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0909c0301">唐三藏法師<name role="" type="person">玄奘</name>譯</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0909c04"/><lb ed="R087" n="0088a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0909c0401">師翻譯時事。備於後序。</p><p xml:id="pX53p0909c0410" cb:place="inline">△四解本文分三。初立門
<lb ed="X" n="0909c05"/><lb ed="R087" n="0088a14"/>總攝。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0909c06"/><lb ed="R087" n="0088a15"/><cb:div type="orig"><lg type="regular" xml:id="lgX53p0909c0601"><l>能立與能破</l><l>及似唯悟他</l><l>現量與比量</l>
<lb ed="X" n="0909c07"/><lb ed="R087" n="0088a16"/><l>及似唯自悟</l></lg>
<lb ed="X" n="0909c08"/><lb ed="R087" n="0088a17"/><p xml:id="pX53p0909c0801">如是總攝諸論要義。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0909c09"/><lb ed="R087" n="0088a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0909c0901">此立八門。以總攝諸論要義也。八門者。謂眞具四
<lb ed="X" n="0909c10"/><lb ed="R087" n="0088b01"/>門。似含四門也。一眞能立。謂對敵申量。三分圓明。
<lb ed="X" n="0909c11"/><lb ed="R087" n="0088b02"/>開曉於賓故。二眞能破。謂斥量非圓。彈支有謬。示
<lb ed="X" n="0909c12"/><lb ed="R087" n="0088b03"/>悟於主故。三似能立。謂對敵申量。三分闕謬。非曉
<lb ed="X" n="0909c13"/><lb ed="R087" n="0088b04"/>於賓故。四似能破。謂妄斥非圓。彈支有謬。不悟於
<lb ed="X" n="0909c14"/><lb ed="R087" n="0088b05"/>主故。五眞現量。謂於色等義。有正智生。自相處轉
<lb ed="X" n="0909c15"/><lb ed="R087" n="0088b06"/>故。六眞比量。謂藉衆相。而觀於義。相應智起故。七
<lb ed="X" n="0909c16"/><lb ed="R087" n="0088b07"/>似現量。謂有分別智。於義異轉。了甁衣等故。八似
<lb ed="X" n="0909c17"/><lb ed="R087" n="0088b08"/>比量。謂以似因智。於所比義。相違解起故。悟他者。
<lb ed="X" n="0909c18"/><lb ed="R087" n="0088b09"/>由能立破。皆能啓他未了之義故。自悟者。由現比
<lb ed="X" n="0909c19"/><lb ed="R087" n="0088b10"/>量。能引眞似有無分別二智故。此上皆引淸涼疏
<lb ed="X" n="0909c20"/><lb ed="R087" n="0088b11"/>鈔義釋。如是下卽指八門二益。能總攝諸論立破
<lb ed="X" n="0909c21"/><lb ed="R087" n="0088b12"/>等義也。</p><p xml:id="pX53p0909c2104" cb:place="inline">△次依門別釋分八。初眞能立分二。初總
<lb ed="X" n="0909c22"/><lb ed="R087" n="0088b13"/>標能立分二。初略釋能立。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0909c23"/><lb ed="R087" n="0088b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0909c2301">此中宗等多言。名爲能立。由宗因喩多言。開示諸有
<lb ed="X" n="0909c24"/><lb ed="R087" n="0088b15"/>問者未了義故。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0910a" n="0910a"/>
<lb ed="X" n="0910a01"/><lb ed="R087" n="0088b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0910a0101">此中者。卽簡持論中也。等者。等餘因喩。卽宗因喩
<lb ed="X" n="0910a02"/><lb ed="R087" n="0088b17"/>多言名能立也。由宗下略釋。謂由宗因喩多言。開
<lb ed="X" n="0910a03"/><lb ed="R087" n="0088b18"/>他所未了義。故名能立。然能立有二。一三支爲能
<lb ed="X" n="0910a04"/><lb ed="R087" n="0089a01"/>立。以宗因喩多言。名能立故。二因喩爲能立。以因
<lb ed="X" n="0910a05"/><lb ed="R087" n="0089a02"/>卽宗家之因。喩乃因中所攝。由因與喩。成其宗法。
<lb ed="X" n="0910a06"/><lb ed="R087" n="0089a03"/>故爲能立。此卽以宗爲所立也。今觀論文。能立通
<lb ed="X" n="0910a07"/><lb ed="R087" n="0089a04"/>三。</p><p xml:id="pX53p0910a0702" cb:place="inline">△二廣明能立分三。初釋宗。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0910a08"/><lb ed="R087" n="0089a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0910a0801">此中宗者。謂極成有法。極成能別。差別性故。隨自樂
<lb ed="X" n="0910a09"/><lb ed="R087" n="0089a06"/>爲所成立性。是名爲宗。如有成立聲是無常。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0910a10"/><lb ed="R087" n="0089a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0910a1001">此中者。眞能立宗中也。宗者。崇也主也。謂<anchor xml:id="nkr_note_add_0910a1001" n="0910a1001"/><anchor xml:id="beg0910a1001" n="0910a1001"/>己<anchor xml:id="end0910a1001"/>所崇
<lb ed="X" n="0910a11"/><lb ed="R087" n="0089a08"/>義。以爲其主。形於言表。能啓悟他。名爲宗也。故襍
<lb ed="X" n="0910a12"/><lb ed="R087" n="0089a09"/>集論云。謂以所應成自所許義。宣示於他。令彼解
<lb ed="X" n="0910a13"/><lb ed="R087" n="0089a10"/>了故。名爲宗等。極成有法極成能別者。有法卽前
<lb ed="X" n="0910a14"/><lb ed="R087" n="0089a11"/>陳。謂色等法也。以色等有法與宗爲依。亦名宗依。
<lb ed="X" n="0910a15"/><lb ed="R087" n="0089a12"/>對能別宗。此卽所別也。能別卽後陳。謂所立宗體
<lb ed="X" n="0910a16"/><lb ed="R087" n="0089a13"/>也。以依體之上。悉離諸過。故云極成有法極成能
<lb ed="X" n="0910a17"/><lb ed="R087" n="0089a14"/>別也。差別性故者。釋成上義。謂宗唯是一。而言有
<lb ed="X" n="0910a18"/><lb ed="R087" n="0089a15"/>法能別者。以依體性差別故。又解。釋成宗義。謂此
<lb ed="X" n="0910a19"/><lb ed="R087" n="0089a16"/>眞能立宗。有法能別二俱極成。由與似能立中性
<lb ed="X" n="0910a20"/><lb ed="R087" n="0089a17"/>差別故。名眞能立宗也。隨自下結成宗義也。謂將
<lb ed="X" n="0910a21"/><lb ed="R087" n="0089a18"/>前陳後陳和合一處。隨其立者自意樂許所成立
<lb ed="X" n="0910a22"/><lb ed="R087" n="0089b01"/>性。則名爲宗。故龍樹云。是中唯隨自意樂爲所成
<lb ed="X" n="0910a23"/><lb ed="R087" n="0089b02"/>立。說名宗。問能別與宗體何異。答奘師云。雖能別
<lb ed="X" n="0910a24"/><lb ed="R087" n="0089b03"/>爲宗。立者卽許。敵者未諍。猶是宗依。未名宗體。若
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0910b" n="0910b"/>
<lb ed="X" n="0910b01"/><lb ed="R087" n="0089b04"/>前陳後陳和合爲宗了。立者卽許。敵者不許。立敵
<lb ed="X" n="0910b02"/><lb ed="R087" n="0089b05"/>共諍。名爲宗體。若立敵未諍。猶是宗依。故起信記
<lb ed="X" n="0910b03"/><lb ed="R087" n="0089b06"/>云。依有能別所別。卽斯義也。如有下擧例立宗也。
<lb ed="X" n="0910b04"/><lb ed="R087" n="0089b07"/>如云聲是有法<note place="inline">此卽極成有法</note>定無常爲宗<note place="inline">卽極成能別</note>。若三
<lb ed="X" n="0910b05"/><lb ed="R087" n="0089b08"/>支具足。應云所作性故。同喩如甁。異喩如空。此則
<lb ed="X" n="0910b06"/><lb ed="R087" n="0089b09"/>立者定許無常以爲宗體。若準瑜伽破壞他宗之
<lb ed="X" n="0910b07"/><lb ed="R087" n="0089b10"/>意。此宗正破敵者聲常之論。敵者量云。聲是有法
<lb ed="X" n="0910b08"/><lb ed="R087" n="0089b11"/>定常爲宗<note place="inline">此犯能別不極成過</note>。因云所作性故<note place="inline">此犯法自相相違過</note>。喩
<lb ed="X" n="0910b09"/><lb ed="R087" n="0089b12"/>如虗空<note place="inline">此犯能立法不成過</note>。此敵者意許常爲宗體。以敵立
<lb ed="X" n="0910b10"/><lb ed="R087" n="0089b13"/>者無常之論。敵者不知虗空是非所作。則於因上
<lb ed="X" n="0910b11"/><lb ed="R087" n="0089b14"/>不轉。引喩不齊。聲常之論不成矣。</p><p xml:id="pX53p0910b1114" cb:place="inline">△二釋因分二。
<lb ed="X" n="0910b12"/><lb ed="R087" n="0089b15"/>初標數徵列。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0910b13"/><lb ed="R087" n="0089b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0910b1301">因有三相。何等爲三。謂徧是宗法性。同品定有性。異
<lb ed="X" n="0910b14"/><lb ed="R087" n="0089b17"/>品徧無性。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0910b15"/><lb ed="R087" n="0089b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0910b1501">因者。卽所由所以。順益待藉之義相也。謂於所立
<lb ed="X" n="0910b16"/><lb ed="R087" n="0090a01"/>宗。說其自體及其相貌。是名爲因。故大鈔云。爲由
<lb ed="X" n="0910b17"/><lb ed="R087" n="0090a02"/>有此所由。所以顯宗法性。宗果方明。由此卽顯與
<lb ed="X" n="0910b18"/><lb ed="R087" n="0090a03"/>所立宗。一向一味。能建立宗。名爲因也。三相者。謂
<lb ed="X" n="0910b19"/><lb ed="R087" n="0090a04"/>同異徧也。徧相是總。同異爲別。何等下徵列三相。
<lb ed="X" n="0910b20"/><lb ed="R087" n="0090a05"/>徧是宗法性者。謂能立因。全是宗法。如所作因。全
<lb ed="X" n="0910b21"/><lb ed="R087" n="0090a06"/>是無常。以是宗法故。則因徧宗法。名決定因。若纖
<lb ed="X" n="0910b22"/><lb ed="R087" n="0090a07"/>毫不是。卽猶豫因矣。同品定有性者。謂因與宗齊。
<lb ed="X" n="0910b23"/><lb ed="R087" n="0090a08"/>則宗由因有。故龍樹論云。宗無因不有。少有不齊。
<lb ed="X" n="0910b24"/><lb ed="R087" n="0090a09"/>則非定有矣。如無常以所作爲因方得定有。異品
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0910c" n="0910c"/>
<lb ed="X" n="0910c01"/><lb ed="R087" n="0090a10"/>徧無性者。謂於立處全無同品所立。若絲毫有。則
<lb ed="X" n="0910c02"/><lb ed="R087" n="0090a11"/>不徧無矣。如立常以非所作爲因。方得徧無。故龍
<lb ed="X" n="0910c03"/><lb ed="R087" n="0090a12"/>樹云。此中唯有二種名因。謂同品一切徧有。異品
<lb ed="X" n="0910c04"/><lb ed="R087" n="0090a13"/>一切徧無也。嗟夫同異之說。紛然久矣。而惑者竟
<lb ed="X" n="0910c05"/><lb ed="R087" n="0090a14"/>以異法遣同。良由不知立同異意也。蓋立法於因
<lb ed="X" n="0910c06"/><lb ed="R087" n="0090a15"/>喩。必須同異者。其意有三。一恐所立法有所混濫
<lb ed="X" n="0910c07"/><lb ed="R087" n="0090a16"/>故。以同不假異。恐濫異。則不能定有。異不假同。恐
<lb ed="X" n="0910c08"/><lb ed="R087" n="0090a17"/>濫同。則不能徧無。旣彼此相濫。而所立法不極成
<lb ed="X" n="0910c09"/><lb ed="R087" n="0090a18"/>矣。二立異。蓋爲成同。是以同品定有則成。異品徧
<lb ed="X" n="0910c10"/><lb ed="R087" n="0090b01"/>無則遣。遣卽是無。非以異法遣同也。故異品徧無。
<lb ed="X" n="0910c11"/><lb ed="R087" n="0090b02"/>則同品極成矣。如說常爲成無常。非欲顯常也。三
<lb ed="X" n="0910c12"/><lb ed="R087" n="0090b03"/>同異。若立三支無過。則於自所立法極成。能破他
<lb ed="X" n="0910c13"/><lb ed="R087" n="0090b04"/>宗。他宗不能壞也。</p><p xml:id="pX53p0910c1308" cb:place="inline">△二雙徵別釋分三。初釋同相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0910c14"/><lb ed="R087" n="0090b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0910c1401">云何名爲同品異品。謂所立法。均等義品。說名同品。
<lb ed="X" n="0910c15"/><lb ed="R087" n="0090b06"/>如立無常。甁等無常。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0910001" n="0910001"/>故名同品。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0910c16"/><lb ed="R087" n="0090b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0910c1601">云何下雙徵。謂所下別釋。所立宗者。卽宗也。謂能
<lb ed="X" n="0910c17"/><lb ed="R087" n="0090b08"/>立因性。與所立宗。義類均等。說名同品。如立下擧
<lb ed="X" n="0910c18"/><lb ed="R087" n="0090b09"/>例釋成。如立無常之宗。以有作爲因。甁等爲喩。故
<lb ed="X" n="0910c19"/><lb ed="R087" n="0090b10"/>名同品。雖顯擧喩。影取因也。</p><p xml:id="pX53p0910c1912" cb:place="inline">△二釋異相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0910c20"/><lb ed="R087" n="0090b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0910c2001">異品者。謂於是處。無其所立。若有是常。見非所作。如
<lb ed="X" n="0910c21"/><lb ed="R087" n="0090b12"/>虗空等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0910c22"/><lb ed="R087" n="0090b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0910c2201">異品者。異同品也。謂於下釋異義。蓋於異處無同
<lb ed="X" n="0910c23"/><lb ed="R087" n="0090b14"/>所立。故名爲異。若有下立量顯異。謂若有法是常。
<lb ed="X" n="0910c24"/><lb ed="R087" n="0090b15"/>因非所作。喩如虗空。則三支皆異於同。故得無同
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0911a" n="0911a"/>
<lb ed="X" n="0911a01"/><lb ed="R087" n="0090b16"/>所立也。龍樹云。應以非作證其常。或以無常成所
<lb ed="X" n="0911a02"/><lb ed="R087" n="0090b17"/>作。卽斯義矣。</p><p xml:id="pX53p0911a0206" cb:place="inline">△三釋徧相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911a03"/><lb ed="R087" n="0090b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0911a0301">此中所作性。或勤勇無間所發性。徧是宗法。於同品
<lb ed="X" n="0911a04"/><lb ed="R087" n="0091a01"/>定有性。異品徧無性。是無常等因。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911a05"/><lb ed="R087" n="0091a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0911a0501">此就同品無常因。以釋徧相也。此中指同品因中。
<lb ed="X" n="0911a06"/><lb ed="R087" n="0091a03"/>謂於所作等二因。隨得一因。全是無常。則因徧宗
<lb ed="X" n="0911a07"/><lb ed="R087" n="0091a04"/>法。故云徧是宗法。</p><p xml:id="pX53p0911a0708" cb:place="inline">於同下明所作因是宗法意。蓋
<lb ed="X" n="0911a08"/><lb ed="R087" n="0091a05"/>由所作等。於同品定有。異品徧無。故得是無常因。
<lb ed="X" n="0911a09"/><lb ed="R087" n="0091a06"/>故龍樹云。所作性故。能成無常。又云。爲於所比。顯
<lb ed="X" n="0911a10"/><lb ed="R087" n="0091a07"/>宗法性。故說因言。以能顯宗。故能成宗也。然上因
<lb ed="X" n="0911a11"/><lb ed="R087" n="0091a08"/>性有其二種。謂生因了因。生因如種生芽。了因如
<lb ed="X" n="0911a12"/><lb ed="R087" n="0091a09"/>燈照物。此各有三。生因三者。一言生因。二智生因。
<lb ed="X" n="0911a13"/><lb ed="R087" n="0091a10"/>三義生因。了因三者。一智了因。二言了因。三義了
<lb ed="X" n="0911a14"/><lb ed="R087" n="0091a11"/>因。廣如龍樹論說。</p><p xml:id="pX53p0911a1408" cb:place="inline">△三釋喩分二。初擧數標列。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911a15"/><lb ed="R087" n="0091a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0911a1501">喩有二種。一者同法。二者異法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911a16"/><lb ed="R087" n="0091a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0911a1601">喩者。比曉也。謂卽以近事比類。令於深法得曉了
<lb ed="X" n="0911a17"/><lb ed="R087" n="0091a14"/>故。故金剛論云。喩者見邊義。謂以所見邊。與未所
<lb ed="X" n="0911a18"/><lb ed="R087" n="0091a15"/>見邊和合正說。名之爲喩。釋云。所見邊者。謂<anchor xml:id="nkr_note_add_0911a1801" n="0911a1801"/><anchor xml:id="beg0911a1801" n="0911a1801"/>已<anchor xml:id="end0911a1801"/>顯
<lb ed="X" n="0911a19"/><lb ed="R087" n="0091a16"/>了分。未見邊者。未顯了分。以顯了分顯未顯了分。
<lb ed="X" n="0911a20"/><lb ed="R087" n="0091a17"/>令義平等。所有正說。名能立喩。言同法異法者。謂
<lb ed="X" n="0911a21"/><lb ed="R087" n="0091a18"/>在因名品。在喩名法也。以喩與宗因法同。則名同
<lb ed="X" n="0911a22"/><lb ed="R087" n="0091b01"/>法。異法反此。然喩有體依。如云甁者卽是依也。以
<lb ed="X" n="0911a23"/><lb ed="R087" n="0091b02"/>無常作義。證無常宗。名之爲體。下皆倣此。</p><p xml:id="pX53p0911a2317" cb:place="inline">△二依
<lb ed="X" n="0911a24"/><lb ed="R087" n="0091b03"/>標別釋分二。初釋同喩。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0911b" n="0911b"/>
<lb ed="X" n="0911b01"/><lb ed="R087" n="0091b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0911b0101">同法者。若於是處。顯因同品決定有性。謂若所作。見
<lb ed="X" n="0911b02"/><lb ed="R087" n="0091b05"/>彼無常。譬如甁等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911b03"/><lb ed="R087" n="0091b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0911b0301">同法者。謂所引喩與宗因法同。故名同法。若於下
<lb ed="X" n="0911b04"/><lb ed="R087" n="0091b07"/>釋同法義。謂於喩處與因相同。故得決定有性。</p><p xml:id="pX53p0911b0419" cb:place="inline">謂
<lb ed="X" n="0911b05"/><lb ed="R087" n="0091b08"/>若下立量顯同也。蓋以所作爲因。無常爲宗。甁等
<lb ed="X" n="0911b06"/><lb ed="R087" n="0091b09"/>爲喩。三支<g ref="#CB04474">㳷</g>然。故云同也。</p><p xml:id="pX53p0911b0611" cb:place="inline">△二釋異喩。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911b07"/><lb ed="R087" n="0091b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0911b0701">異法者。若於是處。說所立無。因徧非有。謂若是常。見
<lb ed="X" n="0911b08"/><lb ed="R087" n="0091b11"/>非所作。如虗空等。此中常言。表非無常。非所作言。表
<lb ed="X" n="0911b09"/><lb ed="R087" n="0091b12"/>無所作。如有非有。說名非有。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911b10"/><lb ed="R087" n="0091b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0911b1001">異法者。異同法也。</p><p xml:id="pX53p0911b1008" cb:place="inline">若於下釋異義。謂於喩處說所
<lb ed="X" n="0911b11"/><lb ed="R087" n="0091b14"/>立無。同宗說因。徧無同因。故名異法。</p><p xml:id="pX53p0911b1115" cb:place="inline">謂若下立量
<lb ed="X" n="0911b12"/><lb ed="R087" n="0091b15"/>顯異。</p><p xml:id="pX53p0911b1203" cb:place="inline">此中下重申異義。以顯無同品宗因也。此中
<lb ed="X" n="0911b13"/><lb ed="R087" n="0091b16"/>卽異法中也。常非無常則無同宗。非所作無作則
<lb ed="X" n="0911b14"/><lb ed="R087" n="0091b17"/>無同因。</p><p xml:id="pX53p0911b1404" cb:place="inline">如有下引例。以明虗空非甁等也。蓋異喩
<lb ed="X" n="0911b15"/><lb ed="R087" n="0091b18"/>如虗空言。表非甁等。如對有言非有。說非是有也。
<lb ed="X" n="0911b16"/><lb ed="R087" n="0092a01"/>旣異法無同。則立法極成。而離異過矣。</p><p xml:id="pX53p0911b1616" cb:place="inline">△二總結
<lb ed="X" n="0911b17"/><lb ed="R087" n="0092a02"/>能立。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911b18"/><lb ed="R087" n="0092a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0911b1801"><anchor xml:id="nkr_note_add_0911b1801" n="0911b1801"/><anchor xml:id="beg0911b1801" n="0911b1801"/>已<anchor xml:id="end0911b1801"/>說宗等因。如是多言。開悟他時。說名能立。如說聲
<lb ed="X" n="0911b19"/><lb ed="R087" n="0092a04"/>無常者。是立宗言。所作性故者。是宗法言。若是所作
<lb ed="X" n="0911b20"/><lb ed="R087" n="0092a05"/>見彼無常如甁等者。是隨同品言。若是其常見非所
<lb ed="X" n="0911b21"/><lb ed="R087" n="0092a06"/>作如虗空者。是遠離言。唯此三分。說名能立。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911b22"/><lb ed="R087" n="0092a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0911b2201"><anchor xml:id="nkr_note_add_0911b2201" n="0911b2201"/><anchor xml:id="beg0911b2201" n="0911b2201"/>已<anchor xml:id="end0911b2201"/>說下對前總結也。由前標云。宗等多言名爲能
<lb ed="X" n="0911b23"/><lb ed="R087" n="0092a08"/>立。上<anchor xml:id="nkr_note_add_0911b2301" n="0911b2301"/><anchor xml:id="beg0911b2301" n="0911b2301"/>已<anchor xml:id="end0911b2301"/>廣說。故此總結。自如說下。結前三分。以明
<lb ed="X" n="0911b24"/><lb ed="R087" n="0092a09"/>能立極成也。</p><p xml:id="pX53p0911b2406" cb:place="inline">遠離言者。謂於異中。無同所立故。得
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0911c" n="0911c"/>
<lb ed="X" n="0911c01"/><lb ed="R087" n="0092a10"/>無常等三法遠離。而能立法極成矣。初門竟。</p><p xml:id="pX53p0911c0118" cb:place="inline">△二
<lb ed="X" n="0911c02"/><lb ed="R087" n="0092a11"/>似能立分三。初明宗過分三。初標宗列過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911c03"/><lb ed="R087" n="0092a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0911c0301">雖樂成立。由與現量等相違故。名似立宗。謂現量相
<lb ed="X" n="0911c04"/><lb ed="R087" n="0092a13"/>違。比量相違。自敎相違。世間相違。自語相違。能別不
<lb ed="X" n="0911c05"/><lb ed="R087" n="0092a14"/>極成。所別不極成。俱不極成。相符極成。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911c06"/><lb ed="R087" n="0092a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0911c0601">此明似宗之過也。</p><p xml:id="pX53p0911c0608" cb:place="inline">雖樂下先標似宗。謂現下列過。
<lb ed="X" n="0911c07"/><lb ed="R087" n="0092a16"/>蓋於現量等五。一有相違。則立法不成。能別等四。
<lb ed="X" n="0911c08"/><lb ed="R087" n="0092a17"/>由於前陳後陳有立敵不許故。義亦不成。</p><p xml:id="pX53p0911c0817" cb:place="inline">△二依
<lb ed="X" n="0911c09"/><lb ed="R087" n="0092a18"/>標別釋分二。初釋相違。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911c10"/><lb ed="R087" n="0092b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0911c1001">此中現量相違者。如說聲非所聞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911c11"/><lb ed="R087" n="0092b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0911c1101">此中似立中也。色等諸法。五根對時。不待名言。無
<lb ed="X" n="0911c12"/><lb ed="R087" n="0092b03"/>籌度心。取境親明。名爲現量。</p><p xml:id="pX53p0911c1212" cb:place="inline">相違者。謂宗違現量
<lb ed="X" n="0911c13"/><lb ed="R087" n="0092b04"/>也。</p><p xml:id="pX53p0911c1302" cb:place="inline">如說下擧例明過。下凡言如者倣此。然聲是耳
<lb ed="X" n="0911c14"/><lb ed="R087" n="0092b05"/>之所聞。旣以非所聞爲宗。得不違於現量乎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911c15"/><lb ed="R087" n="0092b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0911c1501">比量相違者。如說甁等是常。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911c16"/><lb ed="R087" n="0092b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0911c1601">比量者。謂比擬度量。如見烟度火等。</p><p xml:id="pX53p0911c1615" cb:place="inline">相違者。謂宗
<lb ed="X" n="0911c17"/><lb ed="R087" n="0092b08"/>違比量也。然甁乃所作。本是無常。旣說爲常。比度
<lb ed="X" n="0911c18"/><lb ed="R087" n="0092b09"/>不著。則與比量相違也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911c19"/><lb ed="R087" n="0092b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0911c1901">自敎相違者。如勝論師立聲爲常。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911c20"/><lb ed="R087" n="0092b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0911c2001">衛世之敎。但立非常。今於聲有法上。立爲常者。則
<lb ed="X" n="0911c21"/><lb ed="R087" n="0092b12"/>與自敎相違。勝論卽衛世。乃計無者。計無而又執
<lb ed="X" n="0911c22"/><lb ed="R087" n="0092b13"/>聲爲常。豈不違於自敎耶。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0911c23"/><lb ed="R087" n="0092b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0911c2301">世間相違者。如說懷兔非月有故。又如說言。人頂骨
<lb ed="X" n="0911c24"/><lb ed="R087" n="0092b15"/>淨。衆生分故。猶如螺貝。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0912a" n="0912a"/>
<lb ed="X" n="0912a01"/><lb ed="R087" n="0092b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0912a0101">懷兔因月。世所共知。今說懷兔非因月有。又頂骨
<lb ed="X" n="0912a02"/><lb ed="R087" n="0092b17"/>不淨。亦世所共知。今言人頂骨淨。喩如螺貝。二皆
<lb ed="X" n="0912a03"/><lb ed="R087" n="0092b18"/>與世間相違也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912a04"/><lb ed="R087" n="0093a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0912a0401">自語相違者。如言我母是其石女。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912a05"/><lb ed="R087" n="0093a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0912a0501">此與自語相違也。鞠我育我。方爲我母。石女無能
<lb ed="X" n="0912a06"/><lb ed="R087" n="0093a03"/>養育。實非我母。而言我母是其石女。豈不與自語
<lb ed="X" n="0912a07"/><lb ed="R087" n="0093a04"/>相違哉。</p><p xml:id="pX53p0912a0704" cb:place="inline">△二釋不成。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912a08"/><lb ed="R087" n="0093a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0912a0801">能別不極成者。如佛弟子。對數論師。立聲滅壞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912a09"/><lb ed="R087" n="0093a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0912a0901">能別者。卽後陳滅壞宗也。不極成者。謂佛弟子。對
<lb ed="X" n="0912a10"/><lb ed="R087" n="0093a07"/>彼計常論師。於聲有法上。立滅壞宗。論師不許此
<lb ed="X" n="0912a11"/><lb ed="R087" n="0093a08"/>宗。故云能別不極成。數論卽僧佉。乃計常者。問理
<lb ed="X" n="0912a12"/><lb ed="R087" n="0093a09"/>當以滅壞破常。何犯此過耶。答奘師云。夫立比量。
<lb ed="X" n="0912a13"/><lb ed="R087" n="0093a10"/>有自他共。隨其所應。各有標簡。若自比量。自許言
<lb ed="X" n="0912a14"/><lb ed="R087" n="0093a11"/>簡。若他比量。汝執言簡。若共比量。勝義言簡。今立
<lb ed="X" n="0912a15"/><lb ed="R087" n="0093a12"/>者於後陳上。不能就<anchor xml:id="nkr_note_add_0912a1501" n="0912a1501"/><anchor xml:id="beg0912a1501" n="0912a1501"/>己<anchor xml:id="end0912a1501"/>所立。寄言簡過。令他解了。
<lb ed="X" n="0912a16"/><lb ed="R087" n="0093a13"/>故招斯咎。大鈔云。自者。謂自立義。令他解了。如薩
<lb ed="X" n="0912a17"/><lb ed="R087" n="0093a14"/>婆多宗立無表色。自立量云。我無表色。定是實色。
<lb ed="X" n="0912a18"/><lb ed="R087" n="0093a15"/>許色性故。如許色聲。他者。謂於他立中。出宗因過。
<lb ed="X" n="0912a19"/><lb ed="R087" n="0093a16"/>如大乘破薩婆多宗云。汝無表色非定實色。許無
<lb ed="X" n="0912a20"/><lb ed="R087" n="0093a17"/>對故。如心心所。共者。謂於他立中。出比量過故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912a21"/><lb ed="R087" n="0093a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0912a2101">所別不極成者。如數論師。對佛弟子。說我是思。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912a22"/><lb ed="R087" n="0093b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0912a2201">所別者。卽前陳神我也。</p><p xml:id="pX53p0912a2210" cb:place="inline">不極成者。謂此論師說神
<lb ed="X" n="0912a23"/><lb ed="R087" n="0093b02"/>我是思。內敎弗許神我。故云所別不極成。唐三藏
<lb ed="X" n="0912a24"/><lb ed="R087" n="0093b03"/>立唯識比量云。定不離眼識宗。是極成能別。蓋指
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0912b" n="0912b"/>
<lb ed="X" n="0912b01"/><lb ed="R087" n="0093b04"/>後陳宗法爲能別。又云。大乘說佛無漏色。小乘說
<lb ed="X" n="0912b02"/><lb ed="R087" n="0093b05"/>佛有漏色。若將此二種色。立爲唯識。則彼此不共
<lb ed="X" n="0912b03"/><lb ed="R087" n="0093b06"/>許。便犯自他一分所別不極成。蓋指前陳有法。爲
<lb ed="X" n="0912b04"/><lb ed="R087" n="0093b07"/>所別。近有以外道不許佛弟子所立宗。爲能別不
<lb ed="X" n="0912b05"/><lb ed="R087" n="0093b08"/>極成。以佛弟子不許外道所立宗。名所別不極成
<lb ed="X" n="0912b06"/><lb ed="R087" n="0093b09"/>者。謬也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912b07"/><lb ed="R087" n="0093b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0912b0701">俱不極成者。如勝論師。對佛弟子。立我以爲和合因
<lb ed="X" n="0912b08"/><lb ed="R087" n="0093b11"/>緣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912b09"/><lb ed="R087" n="0093b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0912b0901">此明能別所別俱不極成也。謂勝論師於我有法
<lb ed="X" n="0912b10"/><lb ed="R087" n="0093b13"/>上。立和合因緣宗。內敎皆不定許。故云俱不極成。
<lb ed="X" n="0912b11"/><lb ed="R087" n="0093b14"/>蓋外以神我爲我。非眞常之我。則所別有法不成。
<lb ed="X" n="0912b12"/><lb ed="R087" n="0093b15"/>以我爲和合因緣。非佛所說正因緣義。則能別宗
<lb ed="X" n="0912b13"/><lb ed="R087" n="0093b16"/>不成也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912b14"/><lb ed="R087" n="0093b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0912b1401">相符極成者。如說聲是所聞。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912b15"/><lb ed="R087" n="0093b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0912b1501">奘師云。相扶銘爲扶宗之過。今云。符者。如立者於
<lb ed="X" n="0912b16"/><lb ed="R087" n="0094a01"/>聲有法上。立所聞宗。意欲別彼成自宗義。而反與
<lb ed="X" n="0912b17"/><lb ed="R087" n="0094a02"/>彼相符。故名相符極成。</p><p xml:id="pX53p0912b1710" cb:place="inline">△三結過歸宗。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912b18"/><lb ed="R087" n="0094a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0912b1801">如是多言。是遣諸法自相門故。不容成故。立無果故。
<lb ed="X" n="0912b19"/><lb ed="R087" n="0094a04"/>名似立宗過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912b20"/><lb ed="R087" n="0094a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0912b2001">結前九過之言。以歸宗也。夫立比量。必先以智達
<lb ed="X" n="0912b21"/><lb ed="R087" n="0094a06"/>萬法因。則凡所立量。隨自相而不違。宗必成。果必
<lb ed="X" n="0912b22"/><lb ed="R087" n="0094a07"/>有也。今此所立。旣與現量等相違。是違諸法自相。
<lb ed="X" n="0912b23"/><lb ed="R087" n="0094a08"/>則宗不成。而無果故。名似立宗也。遣卽違義。</p><p xml:id="pX53p0912b2318" cb:place="inline">不容
<lb ed="X" n="0912b24"/><lb ed="R087" n="0094a09"/>成者。謂於前九。一有相違。則不容成立也。</p><p xml:id="pX53p0912b2417" cb:place="inline">立無果
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0912c" n="0912c"/>
<lb ed="X" n="0912c01"/><lb ed="R087" n="0094a10"/>者。謂宗旣不成。則無果矣。</p><p xml:id="pX53p0912c0111" cb:place="inline">△二明因過分二。初躡
<lb ed="X" n="0912c02"/><lb ed="R087" n="0094a11"/>前標後。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912c03"/><lb ed="R087" n="0094a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0912c0301"><anchor xml:id="nkr_note_add_0912c0301" n="0912c0301"/><anchor xml:id="beg0912c0301" n="0912c0301"/>已<anchor xml:id="end0912c0301"/>說似宗。當說似因。不成。不定。及與相違。是名似因。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912c04"/><lb ed="R087" n="0094a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0912c0401">躡前總標似因也。</p><p xml:id="pX53p0912c0408" cb:place="inline">似因者。因違所立。卽名似因。故
<lb ed="X" n="0912c05"/><lb ed="R087" n="0094a14"/>方便心論云。似因者。如<g ref="#CB08504">𦦨</g>似水。而實非水。若有論
<lb ed="X" n="0912c06"/><lb ed="R087" n="0094a15"/>者。嚴飾言詞。以爲水者。是名似因。</p><p xml:id="pX53p0912c0614" cb:place="inline">△二依標別釋
<lb ed="X" n="0912c07"/><lb ed="R087" n="0094a16"/>分三。初釋不成分二。初總擧列數。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912c08"/><lb ed="R087" n="0094a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0912c0801">不成有四。一兩俱不成。二隨一不成。三猶豫不成。四
<lb ed="X" n="0912c09"/><lb ed="R087" n="0094a18"/>所依不成。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912c10"/><lb ed="R087" n="0094b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0912c1001">不成四者。一因於宗上。立敵二家俱不定許。二但
<lb ed="X" n="0912c11"/><lb ed="R087" n="0094b02"/>敵者不許。三因於宗上猶豫不決。四計虗空實有。
<lb ed="X" n="0912c12"/><lb ed="R087" n="0094b03"/>對無空論。所依不成。此皆不成之過也。</p><p xml:id="pX53p0912c1216" cb:place="inline">△二別釋
<lb ed="X" n="0912c13"/><lb ed="R087" n="0094b04"/>過義。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912c14"/><lb ed="R087" n="0094b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0912c1401">如成立聲爲無常等。若言是眼所見性故。兩俱不成。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912c15"/><lb ed="R087" n="0094b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0912c1501">兩俱不成者。謂能立因。立敵不許。徧是立法。如於
<lb ed="X" n="0912c16"/><lb ed="R087" n="0094b07"/>聲有法上。立無常爲宗。以眼所見性爲因。彼此不
<lb ed="X" n="0912c17"/><lb ed="R087" n="0094b08"/>許。名兩俱不成。故龍樹云。彼此不許。定非宗法。如
<lb ed="X" n="0912c18"/><lb ed="R087" n="0094b09"/>有成立聲是無常眼所見故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912c19"/><lb ed="R087" n="0094b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0912c1901">所作性故。對聲顯論。隨一不成。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0912c20"/><lb ed="R087" n="0094b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0912c2001">此正言因以略宗也。具足應云。如有成宗聲爲無
<lb ed="X" n="0912c21"/><lb ed="R087" n="0094b12"/>常。因云所作性故。此因但是立者自許。若對聲顯
<lb ed="X" n="0912c22"/><lb ed="R087" n="0094b13"/>常宗。論所作因。敵者弗許。名隨一不成。故龍樹云。
<lb ed="X" n="0912c23"/><lb ed="R087" n="0094b14"/>又如敵論不同許者。如對聲顯論。所作性故。</p><p xml:id="pX53p0912c2318" cb:place="inline">聲顯
<lb ed="X" n="0912c24"/><lb ed="R087" n="0094b15"/>者。瑜伽第六云。外聲論師。謂聲相常住。無生無滅。
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0913a" n="0913a"/>
<lb ed="X" n="0913a01"/><lb ed="R087" n="0094b16"/>然由吐宣。方得顯了。故名聲顯。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0913a02"/><lb ed="R087" n="0094b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0913a0201">於霧等性。起疑惑時。爲成大種和合火有。而有所說。
<lb ed="X" n="0913a03"/><lb ed="R087" n="0094b18"/>猶豫不成。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0913a04"/><lb ed="R087" n="0095a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0913a0401">霧者有法也。疑惑。疑霧爲煙也。大種指四大。以大
<lb ed="X" n="0913a05"/><lb ed="R087" n="0095a02"/>種與火和合。乃有煙相。爲成煙故。而有所說。今於
<lb ed="X" n="0913a06"/><lb ed="R087" n="0095a03"/>霧等性。疑惑爲煙。爲成大種和合火有。而有所說。
<lb ed="X" n="0913a07"/><lb ed="R087" n="0095a04"/>必不令人生智。則立法不成。故云猶豫不成。如說
<lb ed="X" n="0913a08"/><lb ed="R087" n="0095a05"/>聲常。猶豫不決。立所聞因。則於常無常宗。不能決
<lb ed="X" n="0913a09"/><lb ed="R087" n="0095a06"/>定。卽斯義也。此節但明猶豫所以。大似不須立量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0913a10"/><lb ed="R087" n="0095a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0913a1001">虗空實有。德所依故。對無空論。所依不成。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0913a11"/><lb ed="R087" n="0095a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0913a1101">虗空有法也。實有宗體也。因云。德所依故。此因若
<lb ed="X" n="0913a12"/><lb ed="R087" n="0095a09"/>對無虗空論。則所依不成。以虗空尙無。曷者爲德
<lb ed="X" n="0913a13"/><lb ed="R087" n="0095a10"/>所依乎。故龍樹云。對不立有虗空所論。有法不成。
<lb ed="X" n="0913a14"/><lb ed="R087" n="0095a11"/>卽此義也。</p><p xml:id="pX53p0913a1405" cb:place="inline">△二釋不定分二。初總擧列數。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0913a15"/><lb ed="R087" n="0095a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0913a1501">不定有六。一共。二不共。三同品一分轉。異品徧轉。四
<lb ed="X" n="0913a16"/><lb ed="R087" n="0095a13"/>異品一分轉。同品徧轉。五俱品一分轉。六相違決定。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0913a17"/><lb ed="R087" n="0095a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0913a1701">言不定者。謂因於宗上。不能決定。同品異品有無
<lb ed="X" n="0913a18"/><lb ed="R087" n="0095a15"/>不定。於立敵三支。彼此相違。不能定成一宗。皆不
<lb ed="X" n="0913a19"/><lb ed="R087" n="0095a16"/>定因也。</p><p xml:id="pX53p0913a1904" cb:place="inline">△二別釋過義。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0913a20"/><lb ed="R087" n="0095a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0913a2001">此中共者。如言聲常。所量性故。常無常品。皆共此因。
<lb ed="X" n="0913a21"/><lb ed="R087" n="0095a18"/>是故不定。爲如甁等。所量聲故。聲是無常。爲如空等。
<lb ed="X" n="0913a22"/><lb ed="R087" n="0095b01"/>所量性故。聲是其常。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0913a23"/><lb ed="R087" n="0095b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0913a2301">言共者。謂一因性二宗共有也。</p><p xml:id="pX53p0913a2313" cb:place="inline">如言下立量。</p><p xml:id="pX53p0913a2318" cb:place="inline">常無
<lb ed="X" n="0913a24"/><lb ed="R087" n="0095b03"/>常下結過。謂所量一因。能成常無常二宗。旣二宗
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0913b" n="0913b"/>
<lb ed="X" n="0913b01"/><lb ed="R087" n="0095b04"/>共一因性。則此一因於二宗中。無決定能。故名不
<lb ed="X" n="0913b02"/><lb ed="R087" n="0095b05"/>定因也。</p><p xml:id="pX53p0913b0204" cb:place="inline">爲如下出不定所以。爲如甁等。所量因故。
<lb ed="X" n="0913b03"/><lb ed="R087" n="0095b06"/>聲是無常。爲如空等。所量因故。聲卽是常。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0913b04"/><lb ed="R087" n="0095b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0913b0401">言不共者。如說聲常。所聞性故。常無常品。皆離此因。
<lb ed="X" n="0913b05"/><lb ed="R087" n="0095b08"/>常無常外。餘非有故。是猶豫因。此所聞性。其猶何等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0913b06"/><lb ed="R087" n="0095b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0913b0601">言不共者。謂一因性。二宗皆無。故名不共。</p><p xml:id="pX53p0913b0617" cb:place="inline">如說下
<lb ed="X" n="0913b07"/><lb ed="R087" n="0095b10"/>擧量。</p><p xml:id="pX53p0913b0703" cb:place="inline">常無常下辯過。謂常以非作爲因。無常以作
<lb ed="X" n="0913b08"/><lb ed="R087" n="0095b11"/>爲因。此所聞因。二宗俱無。故云皆離。不獨常無常
<lb ed="X" n="0913b09"/><lb ed="R087" n="0095b12"/>品。皆離此因。卽常無常外。餘宗亦非有。與此因相。
<lb ed="X" n="0913b10"/><lb ed="R087" n="0095b13"/>爲決定者也。故曰猶豫因。</p><p xml:id="pX53p0913b1011" cb:place="inline">此所下詰辭。出猶豫所
<lb ed="X" n="0913b11"/><lb ed="R087" n="0095b14"/>以。謂此因性旣離於常無常品。其猶何等之類乎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0913b12"/><lb ed="R087" n="0095b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0913b1201">同品一分轉異品徧轉者。如說聲非勤勇無間所發。
<lb ed="X" n="0913b13"/><lb ed="R087" n="0095b16"/>無常性故。此中非勤勇無間所發宗。以電空等爲其
<lb ed="X" n="0913b14"/><lb ed="R087" n="0095b17"/>同品。此無常性。於電等有。於空等無。非勤勇無間所
<lb ed="X" n="0913b15"/><lb ed="R087" n="0095b18"/>發宗。以甁等爲異品。於彼徧有。此因以電以甁爲同
<lb ed="X" n="0913b16"/><lb ed="R087" n="0096a01"/>法故。</p><p xml:id="pX53p0913b1603" cb:place="inline">亦是不定。爲如甁等無常性故。彼是勤勇無間
<lb ed="X" n="0913b17"/><lb ed="R087" n="0096a02"/>所發。爲如電等無常性故。彼非勤勇無間所發。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0913b18"/><lb ed="R087" n="0096a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0913b1801">夫言因者。必於同品徧有異品徧無。方是正因。今
<lb ed="X" n="0913b19"/><lb ed="R087" n="0096a04"/>於同品。<anchor xml:id="nkr_note_add_0913b1901" n="0913b1901"/><anchor xml:id="beg0913b1901" n="0913b1901"/>但<anchor xml:id="end0913b1901"/>一分轉。異品反徧轉。斯則有處不有。無
<lb ed="X" n="0913b20"/><lb ed="R087" n="0096a05"/>處不無。故成過也。</p><p xml:id="pX53p0913b2008" cb:place="inline">如說下立量。聲是有法。非等爲
<lb ed="X" n="0913b21"/><lb ed="R087" n="0096a06"/>宗。因云無常性故。</p><p xml:id="pX53p0913b2108" cb:place="inline">非勤勇者。如風聲也。</p><p xml:id="pX53p0913b2116" cb:place="inline">此中下辯
<lb ed="X" n="0913b22"/><lb ed="R087" n="0096a07"/>過。謂此宗若以電空二法爲同喩。則此無常因。</p><p xml:id="pX53p0913b2219" cb:place="inline">於
<lb ed="X" n="0913b23"/><lb ed="R087" n="0096a08"/>電等是有。以電刹那不住。無常性故。</p><p xml:id="pX53p0913b2315" cb:place="inline">於空等是無。
<lb ed="X" n="0913b24"/><lb ed="R087" n="0096a09"/>以空恒住。非無常故。此二<anchor xml:id="nkr_note_add_0913b2401" n="0913b2401"/><anchor xml:id="beg0913b2401" n="0913b2401"/>但<anchor xml:id="end0913b2401"/>於電一分轉。故爲不
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0913c" n="0913c"/>
<lb ed="X" n="0913c01"/><lb ed="R087" n="0096a10"/>定因。此宗若以甁等爲異喩。則徧有同品因性異
<lb ed="X" n="0913c02"/><lb ed="R087" n="0096a11"/>品反徧轉。葢此無常因。以甁與電。皆屬同法故。今
<lb ed="X" n="0913c03"/><lb ed="R087" n="0096a12"/>以甁爲異喩。實濫同因故。亦爲不定因。</p><p xml:id="pX53p0913c0316" cb:place="inline">爲如下出
<lb ed="X" n="0913c04"/><lb ed="R087" n="0096a13"/>同相。爲甁電等。皆是無常性故。是勤勇非勤勇等
<lb ed="X" n="0913c05"/><lb ed="R087" n="0096a14"/>是宗。此宗於同異中。雖俱無過。然此但出因過。不
<lb ed="X" n="0913c06"/><lb ed="R087" n="0096a15"/>論宗過有無也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0913c07"/><lb ed="R087" n="0096a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0913c0701">異品一分轉同品徧轉者。如立宗言。聲是勤勇無間
<lb ed="X" n="0913c08"/><lb ed="R087" n="0096a17"/>所發。無常性故。勤勇無間所發宗。以甁等爲同品。其
<lb ed="X" n="0913c09"/><lb ed="R087" n="0096a18"/>無常性。於此徧有。以電空等爲異品。於彼一分電等
<lb ed="X" n="0913c10"/><lb ed="R087" n="0096b01"/>是有。空等是無。是故如前亦爲不定。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0913c11"/><lb ed="R087" n="0096b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0913c1101">此明異品一分過也。</p><p xml:id="pX53p0913c1109" cb:place="inline">如立下立量。勤勇下辯過。謂
<lb ed="X" n="0913c12"/><lb ed="R087" n="0096b03"/>此宗以甁爲同喩。甁是無常性故。於此徧有。故曰
<lb ed="X" n="0913c13"/><lb ed="R087" n="0096b04"/>徧轉。若以電空爲異喩。則於電一分是有。於空一
<lb ed="X" n="0913c14"/><lb ed="R087" n="0096b05"/>分是無。故曰一分轉。</p><p xml:id="pX53p0913c1409" cb:place="inline">是故下例前結過。謂此因以
<lb ed="X" n="0913c15"/><lb ed="R087" n="0096b06"/>電與甁皆屬同法故。亦爲不定。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0913c16"/><lb ed="R087" n="0096b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0913c1601">俱品一分轉者。如說聲常。無質礙故。此中常宗。以虗
<lb ed="X" n="0913c17"/><lb ed="R087" n="0096b08"/>空極微爲同品。無質礙性。於虗空等有於極微等無。
<lb ed="X" n="0913c18"/><lb ed="R087" n="0096b09"/>以甁樂等爲異品。於樂等有。於甁等無。是故此因以
<lb ed="X" n="0913c19"/><lb ed="R087" n="0096b10"/>樂以空爲同法。故亦名不定。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0913c20"/><lb ed="R087" n="0096b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0913c2001">此於同異喩。皆一分轉。故名俱品一分轉。以違同
<lb ed="X" n="0913c21"/><lb ed="R087" n="0096b12"/>品徧有異品徧無。所以成過也。</p><p xml:id="pX53p0913c2113" cb:place="inline">如說下立量。此中
<lb ed="X" n="0913c22"/><lb ed="R087" n="0096b13"/>下辯過。謂此常宗若以空微二法爲同喩。則此無
<lb ed="X" n="0913c23"/><lb ed="R087" n="0096b14"/>質礙因。於虗空等是有。以虗空無質礙故。於極微
<lb ed="X" n="0913c24"/><lb ed="R087" n="0096b15"/>等是無。以極微質礙性故。此二但於空一分轉故。
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0914a" n="0914a"/>
<lb ed="X" n="0914a01"/><lb ed="R087" n="0096b16"/>爲不定因。若以甁樂二法爲異喩。則於樂等是有。
<lb ed="X" n="0914a02"/><lb ed="R087" n="0096b17"/>以樂無質礙故。於甁等是無。以甁質礙故。此二於
<lb ed="X" n="0914a03"/><lb ed="R087" n="0096b18"/>樂一分轉。是故下結過。謂此因以樂以空。皆屬同
<lb ed="X" n="0914a04"/><lb ed="R087" n="0097a01"/>法故。樂旣與空同法。今反以爲異喩。則異品不徧
<lb ed="X" n="0914a05"/><lb ed="R087" n="0097a02"/>無故。亦爲不定因也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0914a06"/><lb ed="R087" n="0097a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0914a0601">相違決定者。如立宗言。聲是無常。所作性故。譬如甁
<lb ed="X" n="0914a07"/><lb ed="R087" n="0097a04"/>等。有立聲常。所聞性故。譬如聲性。此二皆是猶豫因
<lb ed="X" n="0914a08"/><lb ed="R087" n="0097a05"/>故。俱名不定。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0914a09"/><lb ed="R087" n="0097a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0914a0901">奘師云。夫立敵共諍一有法。因喩各異。皆具三相。
<lb ed="X" n="0914a10"/><lb ed="R087" n="0097a07"/>謂同異徧也。但互不生其正智。兩家猶豫。不能定
<lb ed="X" n="0914a11"/><lb ed="R087" n="0097a08"/>成一宗。名決定相違不定過。如聲之一法是同。立
<lb ed="X" n="0914a12"/><lb ed="R087" n="0097a09"/>量各別。旣互不生其正智。卽是猶豫不定因也。問
<lb ed="X" n="0914a13"/><lb ed="R087" n="0097a10"/>聲是無常。所作性故。喩如甁等。此乃眞能立中。例
<lb ed="X" n="0914a14"/><lb ed="R087" n="0097a11"/>擧以明正理。何故亦成不定。答凡立比量。欲破他
<lb ed="X" n="0914a15"/><lb ed="R087" n="0097a12"/>時。必須就<anchor xml:id="nkr_note_add_0914a1501" n="0914a1501"/><anchor xml:id="beg0914a1501" n="0914a1501"/>己<anchor xml:id="end0914a1501"/>所立寄言簡過。則能生他正智。定成
<lb ed="X" n="0914a16"/><lb ed="R087" n="0097a13"/>一宗。而無不定之過。不然。亦成不定。</p><p xml:id="pX53p0914a1615" cb:place="inline">△三釋相違
<lb ed="X" n="0914a17"/><lb ed="R087" n="0097a14"/>分二。初標數列名。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0914a18"/><lb ed="R087" n="0097a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0914a1801">相違有四。謂法自相相違因。法差別相違因。有法自
<lb ed="X" n="0914a19"/><lb ed="R087" n="0097a16"/>相相違因。有法差別相違因。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0914a20"/><lb ed="R087" n="0097a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0914a2001">相違者。因法宗體宗依。共有四過。</p><p xml:id="pX53p0914a2014" cb:place="inline">△二依標別釋。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0914a21"/><lb ed="R087" n="0097a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0914a2101">此中法自相相違因者。如說聲常。所作性故。或勤勇
<lb ed="X" n="0914a22"/><lb ed="R087" n="0097b01"/>無間所發性故。此因唯於異品中有。是故相違。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0914a23"/><lb ed="R087" n="0097b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0914a2301">法自相者。卽後陳宗法之自相也。相違因者。謂因
<lb ed="X" n="0914a24"/><lb ed="R087" n="0097b03"/>與法自相相違也。如說下立量云。聲是有法。定常
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0914b" n="0914b"/>
<lb ed="X" n="0914b01"/><lb ed="R087" n="0097b04"/>爲宗。因云所作所發性故。此因下辯過。謂此所作
<lb ed="X" n="0914b02"/><lb ed="R087" n="0097b05"/>性是無常因。惟應異品有。今以之證常宗。是故相
<lb ed="X" n="0914b03"/><lb ed="R087" n="0097b06"/>違。故曰同品無處。不成立者之宗。異品有處。反成
<lb ed="X" n="0914b04"/><lb ed="R087" n="0097b07"/>敵者相違宗義也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0914b05"/><lb ed="R087" n="0097b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0914b0501">法差別相違因者。如說眼等。必爲他用。積聚性故。如
<lb ed="X" n="0914b06"/><lb ed="R087" n="0097b09"/>臥具等。此因如能成立。眼等必爲他用。如是亦能成
<lb ed="X" n="0914b07"/><lb ed="R087" n="0097b10"/>立所立法差別相違。積聚他用諸臥具等。爲積聚他
<lb ed="X" n="0914b08"/><lb ed="R087" n="0097b11"/>所受用故<note place="inline">積聚有本作積集</note>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0914b09"/><lb ed="R087" n="0097b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0914b0901">法差別者。謂後陳宗體中。而有意許差別之相也。
<lb ed="X" n="0914b10"/><lb ed="R087" n="0097b13"/>相違因者。謂因與法差別相違也。如說下立量。謂
<lb ed="X" n="0914b11"/><lb ed="R087" n="0097b14"/>如眼等必爲他用。卽有意許。必不爲他用之差別
<lb ed="X" n="0914b12"/><lb ed="R087" n="0097b15"/>故。此因下出過。謂此積聚因。如能成立。必爲他用。
<lb ed="X" n="0914b13"/><lb ed="R087" n="0097b16"/>卽與必不爲他用相違。則一擧兩成。故云此因如
<lb ed="X" n="0914b14"/><lb ed="R087" n="0097b17"/>能成立眼等必爲他用。如是亦能成立所立法差
<lb ed="X" n="0914b15"/><lb ed="R087" n="0097b18"/>別相違也。積聚下結成必爲他用。按金七十論云。
<lb ed="X" n="0914b16"/><lb ed="R087" n="0098a01"/>自性我知二法和合。生諸萬法。與我受用。故知有
<lb ed="X" n="0914b17"/><lb ed="R087" n="0098a02"/>我。又頌問云。云何知有我。答云。聚集爲他故。長行
<lb ed="X" n="0914b18"/><lb ed="R087" n="0098a03"/>釋云。我見世間一切聚集。竝是爲他。譬如牀席等
<lb ed="X" n="0914b19"/><lb ed="R087" n="0098a04"/>聚。非爲自用。必皆爲人設。乃至五大聚名身。是身
<lb ed="X" n="0914b20"/><lb ed="R087" n="0098a05"/>非自爲。決定知爲他。他者卽是我。故知我實有。據
<lb ed="X" n="0914b21"/><lb ed="R087" n="0098a06"/>此則立者積聚之因。信但能成立。必爲他用審矣。
<lb ed="X" n="0914b22"/><lb ed="R087" n="0098a07"/>豈不成法差別相違過乎。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0914b23"/><lb ed="R087" n="0098a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0914b2301">有法自相相違因者。如說有性。非實非德非業。有一
<lb ed="X" n="0914b24"/><lb ed="R087" n="0098a09"/>實故。有德業故。如同異性。此因如能成遮實等。如是
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0914c" n="0914c"/>
<lb ed="X" n="0914c01"/><lb ed="R087" n="0098a10"/>亦能成遮有性。俱決定故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0914c02"/><lb ed="R087" n="0098a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0914c0201">有法自相者。卽前陳有法之自相也。相違因者。謂
<lb ed="X" n="0914c03"/><lb ed="R087" n="0098a12"/>因與有法自相相違也。如說下立量云。有性是有
<lb ed="X" n="0914c04"/><lb ed="R087" n="0098a13"/>法。非實德業故。是宗法。因云有實德業故。喩云如
<lb ed="X" n="0914c05"/><lb ed="R087" n="0098a14"/>同異性。有性者。卽六句中大有性也。大鈔云。實德
<lb ed="X" n="0914c06"/><lb ed="R087" n="0098a15"/>業三同一有故。離實德業外。別有一法爲體。由此
<lb ed="X" n="0914c07"/><lb ed="R087" n="0098a16"/>大有。有實等故。然據此大有性說具含二義。實德
<lb ed="X" n="0914c08"/><lb ed="R087" n="0098a17"/>業三同一有性。由此大有。有實等故。此卽不離實
<lb ed="X" n="0914c09"/><lb ed="R087" n="0098a18"/>德業之有緣性也。以有實德業之緣。故名有緣。離
<lb ed="X" n="0914c10"/><lb ed="R087" n="0098b01"/>實德業外。別有一法爲體。此卽離實德業之非有
<lb ed="X" n="0914c11"/><lb ed="R087" n="0098b02"/>緣性也。於此甄明有非有性。則自相差別了然可
<lb ed="X" n="0914c12"/><lb ed="R087" n="0098b03"/>見矣。同異性者。亦離實等。有別實體。故取以爲喩。
<lb ed="X" n="0914c13"/><lb ed="R087" n="0098b04"/>此因下就體依。反顯相違。謂此有實等因。如能成
<lb ed="X" n="0914c14"/><lb ed="R087" n="0098b05"/>遮實等。宗亦能成遮有性之有法。今旣不能成遮
<lb ed="X" n="0914c15"/><lb ed="R087" n="0098b06"/>實等。則亦必不能成遮有性故。成有法自相相違
<lb ed="X" n="0914c16"/><lb ed="R087" n="0098b07"/>過也。遮卽非義。俱決定者。謂若能成宗。亦能成有。
<lb ed="X" n="0914c17"/><lb ed="R087" n="0098b08"/>以體依同故。六句義者。勝論師所計。謂一實有九
<lb ed="X" n="0914c18"/><lb ed="R087" n="0098b09"/>種。二德有二十四種。三業有五種。四大有唯一種。
<lb ed="X" n="0914c19"/><lb ed="R087" n="0098b10"/>五同異唯一種。六和合。竝如唯識百論廣說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0914c20"/><lb ed="R087" n="0098b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0914c2001">有法差別相違因者。如卽此因。卽於前宗。有法差別。
<lb ed="X" n="0914c21"/><lb ed="R087" n="0098b12"/>作有緣性。亦能成立與此相違作非有緣性。如遮實
<lb ed="X" n="0914c22"/><lb ed="R087" n="0098b13"/>等。俱決定故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0914c23"/><lb ed="R087" n="0098b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0914c2301">有法差別者。卽前陳有法上有意許差別之相也。
<lb ed="X" n="0914c24"/><lb ed="R087" n="0098b15"/>如有緣緣性及非有緣性之差別故。相違因者。謂
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0915a" n="0915a"/>
<lb ed="X" n="0915a01"/><lb ed="R087" n="0098b16"/>因與有法差別相違也。如卽此因者。謂如卽有一
<lb ed="X" n="0915a02"/><lb ed="R087" n="0098b17"/>實德等因。卽於前宗有法差別。作有緣性。此闕立
<lb ed="X" n="0915a03"/><lb ed="R087" n="0098b18"/>量之文。應立量云。有性是有法。不離實德業故。是
<lb ed="X" n="0915a04"/><lb ed="R087" n="0099a01"/>宗法。因云有一實故。有德業故。亦能成立下正明
<lb ed="X" n="0915a05"/><lb ed="R087" n="0099a02"/>有法差別相違過也。謂此因如能成立有緣性。亦
<lb ed="X" n="0915a06"/><lb ed="R087" n="0099a03"/>能成立與有緣性相違。作非有緣性。則非有緣性。
<lb ed="X" n="0915a07"/><lb ed="R087" n="0099a04"/>是此有緣性差別相違也。以遮實等俱決定故。如
<lb ed="X" n="0915a08"/><lb ed="R087" n="0099a05"/>三藏立唯識比量云。定離眼識色。定不離眼識色。
<lb ed="X" n="0915a09"/><lb ed="R087" n="0099a06"/>是有法差別。以三藏但成定不離眼識色。與定離
<lb ed="X" n="0915a10"/><lb ed="R087" n="0099a07"/>眼識色相違故。犯有法差別相違過也。</p><p xml:id="pX53p0915a1016" cb:place="inline">△三明喩
<lb ed="X" n="0915a11"/><lb ed="R087" n="0099a08"/>過分二。初躡前標後。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0915a12"/><lb ed="R087" n="0099a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0915a1201"><anchor xml:id="nkr_note_add_0915a1201" n="0915a1201"/><anchor xml:id="beg0915a1201" n="0915a1201"/>已<anchor xml:id="end0915a1201"/>說似因。當說似喩。似同法喩有其五種。一能立法
<lb ed="X" n="0915a13"/><lb ed="R087" n="0099a10"/>不成。二所立法不成。三俱不成。四無合。五倒合。似異
<lb ed="X" n="0915a14"/><lb ed="R087" n="0099a11"/>法喩亦有五種。一所立不遣。二能立不遣。三俱不遣。
<lb ed="X" n="0915a15"/><lb ed="R087" n="0099a12"/>四不離。五倒離。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0915a16"/><lb ed="R087" n="0099a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0915a1601">此躡前總標喩過也。似同法喩者。謂能立喩與宗
<lb ed="X" n="0915a17"/><lb ed="R087" n="0099a14"/>因法不同。故名似同。葢以同喩是顯因同品決定
<lb ed="X" n="0915a18"/><lb ed="R087" n="0099a15"/>有性。今旣不同。不能定有。則成同過。似異法喩者。
<lb ed="X" n="0915a19"/><lb ed="R087" n="0099a16"/>謂能立喩於宗因法不異。故名似異。葢以異喩應
<lb ed="X" n="0915a20"/><lb ed="R087" n="0099a17"/>無同品所立。今旣不無。則成異過合離之過。在文
<lb ed="X" n="0915a21"/><lb ed="R087" n="0099a18"/>可知。</p><p xml:id="pX53p0915a2103" cb:place="inline">△二依標別釋分二。初釋同法分二。初別明
<lb ed="X" n="0915a22"/><lb ed="R087" n="0099b01"/>同過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0915a23"/><lb ed="R087" n="0099b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0915a2301">能立法不成者。如說聲常。無質礙故。諸無質礙。見彼
<lb ed="X" n="0915a24"/><lb ed="R087" n="0099b03"/>是常。猶如極微。然彼極微。所成立法常性是有。能成
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0915b" n="0915b"/>
<lb ed="X" n="0915b01"/><lb ed="R087" n="0099b04"/>立法無質礙無。以諸極微質礙性故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0915b02"/><lb ed="R087" n="0099b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0915b0201">此喩不能成因也。謂如有質極微之喩。<anchor xml:id="nkr_note_add_0915b0201" n="0915b0201"/><anchor xml:id="beg0915b0201" n="0915b0201"/>但<anchor xml:id="end0915b0201"/>能成所
<lb ed="X" n="0915b03"/><lb ed="R087" n="0099b06"/>立常宗。不成能立無礙因性。故云能立法不成。如
<lb ed="X" n="0915b04"/><lb ed="R087" n="0099b07"/>說下立量。諸無下合辭。然彼下出不成所以。謂此
<lb ed="X" n="0915b05"/><lb ed="R087" n="0099b08"/>喩於所立宗常性是有。以此極微其性常故。於能
<lb ed="X" n="0915b06"/><lb ed="R087" n="0099b09"/>立因無質礙是無。以此極微有質礙故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0915b07"/><lb ed="R087" n="0099b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0915b0701">所立法不成者。謂說如覺。然一切覺能成立法無質
<lb ed="X" n="0915b08"/><lb ed="R087" n="0099b11"/>礙有。所成立法常性是無。以一切覺皆無常故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0915b09"/><lb ed="R087" n="0099b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0915b0901">此喩不能成宗也。謂無常覺喩。但成能立無質礙
<lb ed="X" n="0915b10"/><lb ed="R087" n="0099b13"/>因。不成所立常宗。故云所立法不成。此但有喩而
<lb ed="X" n="0915b11"/><lb ed="R087" n="0099b14"/>闕宗因。準前可知。然一切下出不成所以。謂此覺
<lb ed="X" n="0915b12"/><lb ed="R087" n="0099b15"/>喩於能立因無質礙是有。以此覺心無形質故。於
<lb ed="X" n="0915b13"/><lb ed="R087" n="0099b16"/>所立宗常性是無。以此覺心念念遷謝無常性故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0915b14"/><lb ed="R087" n="0099b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0915b1401">俱不成者。復有二種。有及非有。若言如甁。有俱不成。
<lb ed="X" n="0915b15"/><lb ed="R087" n="0099b18"/>若說如空。對非有論。無俱不成。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0915b16"/><lb ed="R087" n="0100a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0915b1601">此明宗因俱不成也。二種謂有及非有。有卽用前
<lb ed="X" n="0915b17"/><lb ed="R087" n="0100a02"/>宗因。如說聲常。無質礙故。非有卽反前宗因。如說
<lb ed="X" n="0915b18"/><lb ed="R087" n="0100a03"/>聲是無常。有質礙故。斯則以常宗爲有。以無常宗
<lb ed="X" n="0915b19"/><lb ed="R087" n="0100a04"/>爲非有也。若言下辯過。謂若言如甁對常宗論。則
<lb ed="X" n="0915b20"/><lb ed="R087" n="0100a05"/>宗因俱不成。以甁是無常有質礙故。故曰有俱不
<lb ed="X" n="0915b21"/><lb ed="R087" n="0100a06"/>成。若說如空對無常宗論。則宗因亦俱不成。以空
<lb ed="X" n="0915b22"/><lb ed="R087" n="0100a07"/>性是常無質礙故。故曰無俱不成也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0915b23"/><lb ed="R087" n="0100a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0915b2301">無合者。謂於是處。無有配合。但於甁等。雙現能立所
<lb ed="X" n="0915b24"/><lb ed="R087" n="0100a09"/>立二法。如言於甁。見所作性。及無常性。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0915c" n="0915c"/>
<lb ed="X" n="0915c01"/><lb ed="R087" n="0100a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0915c0101">言無合者。謂於量上不陳配合之言。葢凡立量應
<lb ed="X" n="0915c02"/><lb ed="R087" n="0100a11"/>陳合辭。如言諸所作者皆是無常等。今闕其辭。故
<lb ed="X" n="0915c03"/><lb ed="R087" n="0100a12"/>成斯咎。是處卽同喩處也。但於下出無合所以。謂
<lb ed="X" n="0915c04"/><lb ed="R087" n="0100a13"/>但於甁等雙顯宗因無有配合。如言下出雙現相。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0915c05"/><lb ed="R087" n="0100a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0915c0501">倒合者。謂應說言諸所作者皆是無常。而倒說言諸
<lb ed="X" n="0915c06"/><lb ed="R087" n="0100a15"/>無常者皆是所作。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0915c07"/><lb ed="R087" n="0100a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0915c0701">此於量上倒陳合辭。名爲倒合。以先因後宗。方名
<lb ed="X" n="0915c08"/><lb ed="R087" n="0100a17"/>正合。如云聲是有法。無常爲宗。因云所作性故。合
<lb ed="X" n="0915c09"/><lb ed="R087" n="0100a18"/>云諸所作者皆是無常。喩云猶如甁等。今合反此。
<lb ed="X" n="0915c10"/><lb ed="R087" n="0100b01"/>故成斯咎。</p><p xml:id="pX53p0915c1005" cb:place="inline">△後牒結同法。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0915c11"/><lb ed="R087" n="0100b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0915c1101">如是名爲同法喩品。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0915c12"/><lb ed="R087" n="0100b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0915c1201">△二釋異法分二。初別明異過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0915c13"/><lb ed="R087" n="0100b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0915c1301">似異法中所立不遣者。且如有言。諸無常者。見彼質
<lb ed="X" n="0915c14"/><lb ed="R087" n="0100b05"/>礙。譬如極微。由於極微所成立法常性不遣。彼立極
<lb ed="X" n="0915c15"/><lb ed="R087" n="0100b06"/>微是常性故。能成立法無質礙無。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0915c16"/><lb ed="R087" n="0100b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0915c1601">此明喩不能遣宗也。葢異法中應徧無性。今異喩
<lb ed="X" n="0915c17"/><lb ed="R087" n="0100b08"/>有同所立。故曰不遣。且如下對前同法常無質礙
<lb ed="X" n="0915c18"/><lb ed="R087" n="0100b09"/>宗因。應立量云。聲是無常。質礙性故。異中離云。諸
<lb ed="X" n="0915c19"/><lb ed="R087" n="0100b10"/>無常者。見彼質礙。譬如極微。此但遣因不遣宗也。
<lb ed="X" n="0915c20"/><lb ed="R087" n="0100b11"/>由於下出不遣所以。以極微是常故。不能遣彼常
<lb ed="X" n="0915c21"/><lb ed="R087" n="0100b12"/>宗。以極微質礙故。能遣彼無質礙因也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0915c22"/><lb ed="R087" n="0100b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0915c2201">能立不遣者。謂說如業。但遣所立。不遣能立。彼說諸
<lb ed="X" n="0915c23"/><lb ed="R087" n="0100b14"/>業無質礙故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0915c24"/><lb ed="R087" n="0100b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0915c2401">此但遣宗不遣因也。以此業喩是無常故。能遣常
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0916a" n="0916a"/>
<lb ed="X" n="0916a01"/><lb ed="R087" n="0100b16"/>宗。無質礙故。不能遣因也。此獨擧喩。宗因准上。彼
<lb ed="X" n="0916a02"/><lb ed="R087" n="0100b17"/>說下釋不遣所由。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916a03"/><lb ed="R087" n="0100b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0916a0301">俱不遣者。對彼有論。說如虗空。由彼虗空。不遣常性。
<lb ed="X" n="0916a04"/><lb ed="R087" n="0101a01"/>無質礙性。以說虗空是常性故。無質礙故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916a05"/><lb ed="R087" n="0101a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0916a0501">此明宗因俱不遣也。彼有卽指同中常無質礙也。
<lb ed="X" n="0916a06"/><lb ed="R087" n="0101a03"/>說如虗空正指異喩也。由彼下正明不遣。以說下
<lb ed="X" n="0916a07"/><lb ed="R087" n="0101a04"/>出不遣所由。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916a08"/><lb ed="R087" n="0101a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0916a0801">不離者。謂說如甁。見無常性。有質礙性。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916a09"/><lb ed="R087" n="0101a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0916a0901">不離者。以於量上不陳離辭。<anchor xml:id="nkr_note_add_0916a0901" n="0916a0901"/><anchor xml:id="beg0916a0901" n="0916a0901"/>但<anchor xml:id="end0916a0901"/>於甁上雙現宗因。
<lb ed="X" n="0916a10"/><lb ed="R087" n="0101a07"/>而未說言。諸無常者見彼質礙。猶如甁等。故成斯
<lb ed="X" n="0916a11"/><lb ed="R087" n="0101a08"/>過。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916a12"/><lb ed="R087" n="0101a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0916a1201">倒離者。謂如說言。諸質礙者。皆是無常。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916a13"/><lb ed="R087" n="0101a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0916a1301">倒離者。謂於量上倒陳離辭。若正陳應云。諸無常
<lb ed="X" n="0916a14"/><lb ed="R087" n="0101a11"/>者見彼質礙。先宗後因。方爲正陳。今旣反此。故云
<lb ed="X" n="0916a15"/><lb ed="R087" n="0101a12"/>倒也。此似喩中同異十過。前三皆就宗因明過。後
<lb ed="X" n="0916a16"/><lb ed="R087" n="0101a13"/>二但明合離之過。前三就宗因明過者。以宗因皆
<lb ed="X" n="0916a17"/><lb ed="R087" n="0101a14"/>齊但引喩不齊。遂使同品不定有異品不定無故
<lb ed="X" n="0916a18"/><lb ed="R087" n="0101a15"/>也。後二雖明合離之過。然必三支圓滿。合離始陳。
<lb ed="X" n="0916a19"/><lb ed="R087" n="0101a16"/>是以合離之過亦歸喩也。問何故於同言成言合。
<lb ed="X" n="0916a20"/><lb ed="R087" n="0101a17"/>於異言遣言離。答以同品須定有。有則合。合卽成。
<lb ed="X" n="0916a21"/><lb ed="R087" n="0101a18"/>異品須徧無。無則遣。遣卽離矣。</p><p xml:id="pX53p0916a2113" cb:place="inline">△後總結似立。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916a22"/><lb ed="R087" n="0101b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0916a2201">如是等似宗因喩言。非正能立。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916a23"/><lb ed="R087" n="0101b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0916a2301">第二似能立門竟。</p><p xml:id="pX53p0916a2308" cb:place="inline">△三眞現量分二。初總標二量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916a24"/><lb ed="R087" n="0101b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0916a2401">復次爲自開悟。當知唯有現比二量。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0916b" n="0916b"/>
<lb ed="X" n="0916b01"/><lb ed="R087" n="0101b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0916b0101">此明現比二智唯自開悟也。葢以現智能達法無
<lb ed="X" n="0916b02"/><lb ed="R087" n="0101b05"/>生。比智能知因緣生滅。故於立破中離諸過也。起
<lb ed="X" n="0916b03"/><lb ed="R087" n="0101b06"/>信疏云。眞智徧知心眞如門。俗智徧知心生滅門。
<lb ed="X" n="0916b04"/><lb ed="R087" n="0101b07"/>緣起差別卽自開悟也。</p><p xml:id="pX53p0916b0410" cb:place="inline">△二別釋現量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916b05"/><lb ed="R087" n="0101b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0916b0501">此中現量者。謂無分別。若有正智。於色等義。離名種
<lb ed="X" n="0916b06"/><lb ed="R087" n="0101b09"/>等所有分別。現現別轉。故名現量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916b07"/><lb ed="R087" n="0101b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0916b0701">此中卽自開悟中眞現量智。卽眞立破中正智也。
<lb ed="X" n="0916b08"/><lb ed="R087" n="0101b11"/>謂由此智達萬法無生。證諸法自相。故於立破中
<lb ed="X" n="0916b09"/><lb ed="R087" n="0101b12"/>離諸過也。現謂顯現。量者楷定義卽以現智照現
<lb ed="X" n="0916b10"/><lb ed="R087" n="0101b13"/>境。於自相處轉。決定無謬。親得法體。離諸分別。云
<lb ed="X" n="0916b11"/><lb ed="R087" n="0101b14"/>無分別。若有下釋。謂此無分別智對色等境。不帶
<lb ed="X" n="0916b12"/><lb ed="R087" n="0101b15"/>名言。無籌度心。故云離名種等所有分別。不緣隱
<lb ed="X" n="0916b13"/><lb ed="R087" n="0101b16"/>暗遮隔及過未之境。故云現現。證境自相。不同六
<lb ed="X" n="0916b14"/><lb ed="R087" n="0101b17"/>識緣於共相。故云現現別轉。由於自相處轉。故名
<lb ed="X" n="0916b15"/><lb ed="R087" n="0101b18"/>眞現量。此有多種。如瑜伽等說。</p><p xml:id="pX53p0916b1513" cb:place="inline">△四眞比量分二。
<lb ed="X" n="0916b16"/><lb ed="R087" n="0102a01"/>初別釋比量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916b17"/><lb ed="R087" n="0102a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0916b1701">言比量者。謂藉衆相而觀於義。相有三種。如前<anchor xml:id="nkr_note_add_0916b1701" n="0916b1701"/><anchor xml:id="beg0916b1701" n="0916b1701"/>已<anchor xml:id="end0916b1701"/>說。
<lb ed="X" n="0916b18"/><lb ed="R087" n="0102a03"/>由彼爲因。於所比義。有正智生。了知有火。或無常等。
<lb ed="X" n="0916b19"/><lb ed="R087" n="0102a04"/>是名比量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916b20"/><lb ed="R087" n="0102a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0916b2001">比謂比類。量謂量度。如隔山見煙。必知是火。雖未
<lb ed="X" n="0916b21"/><lb ed="R087" n="0102a06"/>親見。亦非謬也。以先證知諸法本因。後方立量故。
<lb ed="X" n="0916b22"/><lb ed="R087" n="0102a07"/>衆相卽指因中三相。</p><p xml:id="pX53p0916b2209" cb:place="inline">義卽宗義也。三種卽同異徧
<lb ed="X" n="0916b23"/><lb ed="R087" n="0102a08"/>三。由此三相爲因。令聞者於所比義。有正智生。了
<lb ed="X" n="0916b24"/><lb ed="R087" n="0102a09"/>無常等。故名比量。</p><p xml:id="pX53p0916b2408" cb:place="inline">△二總結二量。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0916c" n="0916c"/>
<lb ed="X" n="0916c01"/><lb ed="R087" n="0102a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0916c0101">於二量中。卽智名果。是證相故。如有作用而顯現故。
<lb ed="X" n="0916c02"/><lb ed="R087" n="0102a11"/>亦名爲量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916c03"/><lb ed="R087" n="0102a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0916c0301">卽智名果。卽指現量智及比量智爲果。無別果也。
<lb ed="X" n="0916c04"/><lb ed="R087" n="0102a13"/>何者。以智是證相故。智卽果也。言證相者。現量智
<lb ed="X" n="0916c05"/><lb ed="R087" n="0102a14"/>能證知無差別境。眞比量智能證知緣起差別之
<lb ed="X" n="0916c06"/><lb ed="R087" n="0102a15"/>境。此卽內證也。如有下約外用也。上約現比二智
<lb ed="X" n="0916c07"/><lb ed="R087" n="0102a16"/>證相而言果。此就作用顯現而言量。故云亦也。以
<lb ed="X" n="0916c08"/><lb ed="R087" n="0102a17"/>二智作用能顯現常無常義故。</p><p xml:id="pX53p0916c0813" cb:place="inline">△五似現量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916c09"/><lb ed="R087" n="0102a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0916c0901">有分別智。於義異轉。名似現量。謂諸有智。了甁衣等
<lb ed="X" n="0916c10"/><lb ed="R087" n="0102b01"/>分別而生。由彼於義。不以自相爲境界故。名似現量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916c11"/><lb ed="R087" n="0102b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0916c1101">此似現量智。卽似立破中之智也。言似現量者。謂
<lb ed="X" n="0916c12"/><lb ed="R087" n="0102b03"/>有分別智。不能親證諸法自相。但於諸法義上。分
<lb ed="X" n="0916c13"/><lb ed="R087" n="0102b04"/>別異轉。故於似立破中而致諸咎。名似現量也。異
<lb ed="X" n="0916c14"/><lb ed="R087" n="0102b05"/>轉者。大鈔云。謂男女天地等見一合相。名似現量。
<lb ed="X" n="0916c15"/><lb ed="R087" n="0102b06"/>一合相者。衆緣和合故。攬衆微以成色。合五陰以
<lb ed="X" n="0916c16"/><lb ed="R087" n="0102b07"/>成人。名一合相。如是見者。是有分別智於義異轉。
<lb ed="X" n="0916c17"/><lb ed="R087" n="0102b08"/>若一合相不可得。卽眞現量不可得者。卽金剛經
<lb ed="X" n="0916c18"/><lb ed="R087" n="0102b09"/>云。如來說一合相。卽非一合相。以從緣合。卽無性
<lb ed="X" n="0916c19"/><lb ed="R087" n="0102b10"/>故。無性之性。是所證理。如是知者。是正智生。是自
<lb ed="X" n="0916c20"/><lb ed="R087" n="0102b11"/>相處轉。名眞現量也。</p><p xml:id="pX53p0916c2009" cb:place="inline">△六似比量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916c21"/><lb ed="R087" n="0102b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0916c2101">若似因智。爲先所起諸似義智。名似比量。量因多種。
<lb ed="X" n="0916c22"/><lb ed="R087" n="0102b13"/>如前<anchor xml:id="nkr_note_add_0916c2201" n="0916c2201"/><anchor xml:id="beg0916c2201" n="0916c2201"/>已<anchor xml:id="end0916c2201"/>說。用彼爲因。於似所比。諸有智生。不能正解。
<lb ed="X" n="0916c23"/><lb ed="R087" n="0102b14"/>名似比量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0916c24"/><lb ed="R087" n="0102b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0916c2401">似比量者。謂因智非眞。則不能達法本因故。於所
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0917a" n="0917a"/>
<lb ed="X" n="0917a01"/><lb ed="R087" n="0102b16"/>比義。顚倒錯亂。不能令聞者正解。名似比量。多種
<lb ed="X" n="0917a02"/><lb ed="R087" n="0102b17"/>卽前不成不定相違等。由是則能起之智名似因。
<lb ed="X" n="0917a03"/><lb ed="R087" n="0102b18"/>所起之智名似義。爲先者卽先念分別也。</p><p xml:id="pX53p0917a0317" cb:place="inline">△七眞
<lb ed="X" n="0917a04"/><lb ed="R087" n="0103a01"/>能破。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0917a05"/><lb ed="R087" n="0103a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0917a0501">復次若正顯示能立過失。說名能破。謂初能立缺減
<lb ed="X" n="0917a06"/><lb ed="R087" n="0103a03"/>過性。立宗過性。不成因性。不定因性。相違因性。及喩
<lb ed="X" n="0917a07"/><lb ed="R087" n="0103a04"/>過性。顯示此言。開曉問者。是名能破。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0917a08"/><lb ed="R087" n="0103a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0917a0801">復次下標能破。謂初下釋也。葢能顯示似能立中
<lb ed="X" n="0917a09"/><lb ed="R087" n="0103a06"/>缺減過性及宗因喩種種過失。斥他無謬。令其開
<lb ed="X" n="0917a10"/><lb ed="R087" n="0103a07"/>曉。名眞能破。</p><p xml:id="pX53p0917a1006" cb:place="inline">△八似能破。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0917a11"/><lb ed="R087" n="0103a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX53p0917a1101">若不實顯能立過言。名似能破。謂於圓滿能立顯示
<lb ed="X" n="0917a12"/><lb ed="R087" n="0103a09"/>缺減性言。於無過宗有過宗言。於決定因不定因言。
<lb ed="X" n="0917a13"/><lb ed="R087" n="0103a10"/>於不相違因相違因言。於無過喩有過喩言。如是言
<lb ed="X" n="0917a14"/><lb ed="R087" n="0103a11"/>說。名似能破。以不能顯他宗過失。彼無過故。且止斯
<lb ed="X" n="0917a15"/><lb ed="R087" n="0103a12"/>事。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0917a16"/><lb ed="R087" n="0103a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0917a1601">若不下標似能破。謂於下釋也。葢於他眞能立中
<lb ed="X" n="0917a17"/><lb ed="R087" n="0103a14"/>妄斥其過。名似能破。謂於圓滿有缺減言等。</p><p xml:id="pX53p0917a1718" cb:place="inline">以不
<lb ed="X" n="0917a18"/><lb ed="R087" n="0103a15"/>下釋上似破所以也。</p><p xml:id="pX53p0917a1809" cb:place="inline">彼無下謂彼旣無過。不得於
<lb ed="X" n="0917a19"/><lb ed="R087" n="0103a16"/>中求其有過。故云且止斯事也。龍樹論中似破有
<lb ed="X" n="0917a20"/><lb ed="R087" n="0103a17"/>多種。爲避文繁。此不具錄。</p><p xml:id="pX53p0917a2011" cb:place="inline">△後結略指廣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0917a21"/><lb ed="R087" n="0103a18"/><cb:div type="orig"><lg type="regular" xml:id="lgX53p0917a2101"><l><anchor xml:id="nkr_note_add_0917a2101" n="0917a2101"/><anchor xml:id="beg0917a2101" n="0917a2101"/>已<anchor xml:id="end0917a2101"/>宣少句義</l><l>爲始立方隅</l><l>其間理非理</l>
<lb ed="X" n="0917a22"/><lb ed="R087" n="0103b01"/><l>妙辯於餘處</l></lg></cb:div>
<lb ed="X" n="0917a23"/><lb ed="R087" n="0103b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX53p0917a2301">夫因明幽<g ref="#CB15035">䆳</g>。理量玄微。三支標立破之方。八門核
<lb ed="X" n="0917a24"/><lb ed="R087" n="0103b03"/>眞似之實。條違律過。矩異規同。理括衆經。義該諸
<pb ed="X" xml:id="X53.0856.0917b" n="0917b"/>
<lb ed="X" n="0917b01"/><lb ed="R087" n="0103b04"/>論。方隅始剏。良爲少句之敷宣。理致未窮。尙資餘
<lb ed="X" n="0917b02"/><lb ed="R087" n="0103b05"/>處而妙辯。苟欲深遊海墨。閱廣論始盡淵源。如其
<lb ed="X" n="0917b03"/><lb ed="R087" n="0103b06"/>略識綱宗。覽斯文<anchor xml:id="nkr_note_add_0917b0301" n="0917b0301"/><anchor xml:id="beg0917b0301" n="0917b0301"/>已<anchor xml:id="end0917b0301"/>全梗槩。然廣略雖異。大旨無
<lb ed="X" n="0917b04"/><lb ed="R087" n="0103b07"/>殊。惟冀覽者不涉邪岐。齊歸正理也<anchor xml:id="nkr_note_add_0917b0401" n="0917b0401"/><anchor xml:id="beg0917b0401" n="0917b0401"/>已<anchor xml:id="end0917b0401"/>。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0917b05"/><lb ed="R087" n="0103b08"/>
<lb ed="X" n="0917b06"/><lb ed="R087" n="0103b09"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead><anchor xml:id="nkr_note_orig_0917001" n="0917001"/>因明入正理論解<note place="inline">終</note></cb:jhead></cb:juan></cb:div>
<lb ed="X" n="0917b07"/>
<lb ed="X" n="0917b08"/>
<lb ed="X" n="0917b09"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 856-C</cb:mulu><head>No. 856-C</head>
<lb ed="X" n="0917b10"/><lb ed="R087" n="0103b11"/><p xml:id="pX53p0917b1001">余嘗掩關閱起信論疏記。至因明三支比量之說。
<lb ed="X" n="0917b11"/><lb ed="R087" n="0103b12"/>若蚊蚋嚙巨石。毫無所入。因扣諸講者。僉曰。此義
<lb ed="X" n="0917b12"/><lb ed="R087" n="0103b13"/>失傳舊矣。<anchor xml:id="nkr_note_add_0917b1201" n="0917b1201"/><anchor xml:id="beg0917b1201" n="0917b1201"/>已<anchor xml:id="end0917b1201"/>而挂錫海虞之中峯。一日瞿洞觀居
<lb ed="X" n="0917b13"/><lb ed="R087" n="0103b14"/>士歸自婁江。言晤三懷座主。論因明義甚悉。余聞
<lb ed="X" n="0917b14"/><lb ed="R087" n="0103b15"/>之。喜躍不自勝。而筞杖金陵。謁師於古<name role="" type="person">瓦官寺</name>。遂
<lb ed="X" n="0917b15"/><lb ed="R087" n="0103b16"/>得執卷請益。頗知梗槩。越兩載。飛錫燕山。又聞玉
<lb ed="X" n="0917b16"/><lb ed="R087" n="0103b17"/>菴座主有因明論解。復就諮詢。益通疑滯。夫二師
<lb ed="X" n="0917b17"/><lb ed="R087" n="0103b18"/>之于是論。誠可謂開萬古羣蒙。而余也何幸與領
<lb ed="X" n="0917b18"/><lb ed="R087" n="0104a01"/>金錍之惠。然得失疵美亦互有焉。乃不愧暗鈍。參
<lb ed="X" n="0917b19"/><lb ed="R087" n="0104a02"/>酌異同。筆削可否。兼之<g ref="#CB08064">𢹲</g>摭淸涼疏鈔宗鏡諸書。
<lb ed="X" n="0917b20"/><lb ed="R087" n="0104a03"/>集爲此解。以備遺忘。亦井蛙自見其天也。密藏開
<lb ed="X" n="0917b21"/><lb ed="R087" n="0104a04"/>兄。禪悅之暇。偶得目擊。於焉心可。因謀序馮開之
<lb ed="X" n="0917b22"/><lb ed="R087" n="0104a05"/>太史。以付剞劂。余固止之曰。吾斯之未能信。開兄
<lb ed="X" n="0917b23"/><lb ed="R087" n="0104a06"/>曰。審爾。又何惜乎傳之繭枲。以就正諸方也。遂梓
<lb ed="X" n="0917b24"/><lb ed="R087" n="0104a07"/>之如命。</p><p xml:id="pX53p0917b2404" cb:place="inline">萬曆庚寅仲春晦日沙門眞界<g ref="#CB02494">䟦</g></p></cb:div>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0906c2201" to="#end0906c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0907a2701" to="#end0907a2701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0907a3601" to="#end0907a3601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0907a4801" to="#end0907a4801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0908a1501" to="#end0908a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0909b1701" to="#end0909b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0909b1901" to="#end0909b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0910a1001" to="#end0910a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0911a1801" to="#end0911a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0911b1801" to="#end0911b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0911b2201" to="#end0911b2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0911b2301" to="#end0911b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0912a1501" to="#end0912a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0912c0301" to="#end0912c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0913b1901" to="#end0913b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0913b2401" to="#end0913b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0914a1501" to="#end0914a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0915a1201" to="#end0915a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0915b0201" to="#end0915b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0916a0901" to="#end0916a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0916b1701" to="#end0916b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0916c2201" to="#end0916c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0917a2101" to="#end0917a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0917b0301" to="#end0917b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0917b0401" to="#end0917b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0917b1201" to="#end0917b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
<note n="0910001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0910001">故一作是</note>
<note n="0917001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0917001">原本有後序一章旣揭錄慈恩疏末故今省之</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0906c2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0906c2201">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0907a2701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0907a2701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0907a3601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0907a3601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0907a4801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0907a4801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0908a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0908a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0909b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0909b1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0909b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0909b1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0910a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0910a1001">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0911a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0911a1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0911b1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0911b1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0911b2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0911b2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0911b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0911b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0912a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0912a1501">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0912c0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0912c0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0913b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0913b1901">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0913b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0913b2401">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0914a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0914a1501">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0915a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0915a1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0915b0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0915b0201">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0916a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0916a0901">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0916b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0916b1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0916c2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0916c2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0917a2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0917a2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0917b0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0917b0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0917b0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0917b0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0917b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0917b1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>